Strona g堯wna Biuro og這sze Kontakty Forum dyskusyjne Konkursy Felietony Dzielnice NH - Miejsce dobre do 篡cia25.10.2020 12:16
Nawigacja
Strona g堯wna
Nowohuckie Linki
Fotohistorie
Szukaj
Dzielnice
NH - Miejsce dobre do 篡cia
W G這sie
 Felietony
 Miss Nowej Huty -
XXI edycja

 Nowohucianie
 Humor
 Prawnik radzi
U篡tkownik闚 Online
Go軼i Online: 3
Brak U篡tkownik闚 Online

Zarejestrowanch Uzytkownik闚: 947
Nieaktywowany U篡tkownik: 5534
Najnowszy U篡tkownik: ELIT Polska
Ostatnie Artyku造
[2020.10.23] Wok馧 s...
[2020.10.23] Czas so...
[2020.10.23] Trudny ...
Na niedziel 25 pa寮...
[2020.10.23] Humor
W徠ki na Forum
Najnowsze Tematy
Na sprzeda dzia趾a ...
CSGO4SKIN guide:Begu...
CSGO4SKIN provide a ...
Akcja poboru krwi
Stronger and larger ...
Najciekawsze Tematy
Akcja poboru krwi [20]
Trasa S7 [17]
Dart - zapraszamy [9]
w nowej hucie nie... [8]
Dzia趾i przy Bul... [7]
„Humanometr” w Mogile
Wed逝g nowych przepis闚 epidemicznych, od 20 kwietnia w nabo瞠雟twach w ko軼io豉ch mo瞠 uczestniczy nie wi璚ej ni 1 osoba na 15 mkw. powierzchni. Ta liczba dotyczy zar闚no dni powszednich, jak niedziel i 鈍i徠, a do wej軼ia nowszych regulacji prawnych. Nie wlicza si do niej celebrans闚 nabo瞠雟tw i ministrant闚. W zwi您ku z tym, 瞠 powierzchnie ko軼io堯w s zr騜nicowane, a do odwo豉nia zr騜nicowana b璠zie tak瞠 liczba os鏏 uczestnicz帷ych w nabo瞠雟twach.
W Krakowie najwi璚ej os鏏 b璠zie mog這 si modli jednocze郾ie w katedrze wawelskiej - 150. W bazylice Mariackiej limit wyznaczono na 110 os鏏, w g鏎nej bazylice Bo瞠go Mi這sierdzia w ζgiewnikach - 136 os鏏. Je郵i chodzi o ko軼io造 nowohuckie, to w ko軼iele Matki Bo瞠j Kr鏊owej Polski „Arka Pana” w Bie鎍zycach jednocze郾ie mo瞠 przebywa 130 os鏏, w ko軼iele 鈍. Maksymiliana Kolbego w Mistrzejowicach 100 os鏏 (Msze s obecnie odprawiane tylko w ko軼iele g鏎nym), w bazylice Krzy瘸 安i皻ego w Mogile - 78 os鏏 (ko軼i馧 parafialny 鈍. Bart這mieja Aposto豉 jest zamkni皻y), a u pallotyn闚 przy ul Bulwarowej – 40 os鏏. Przed wej軼iem do wszystkich ko軼io堯w znajduj si stosowane informacje o dopuszczalnej liczbie wiernych.
Wiernych zazwyczaj licz wyznaczeni przez proboszcz闚 duchowni lub 鈍ieccy. Jak liczy, by si nie pomyli i nie narazi na zarzut 豉mania przepis闚 sanitarnych? Cystersi z Mogi造 wynale幢i oryginalne narz璠zie do liczenia wiernych wchodz帷ych do bazyliki na Msze 鈍. w trakcie trwania ogranicze epidemicznych. Jest to "humanometr" - rodzaj liczyd豉, na kt鏎ym dy簑rny brat przesuwa kolejny koralik po ka盥ym wchodz帷ym. A wszystkich koralik闚 jest akurat tyle, ilu wiernych mo瞠 wej嗆 do ko軼io豉.
(f)


Mogilski „humanometr” wska瞠, kiedy liczba wiernych osi庵n窸a dozwolone maksimum.
60 lat min窸o od dnia, w kt鏎ym... MIESZKA哸Y NOWEJ HUTY STAN芀I W OBRONIE KRZY涉
Gdy w 1949 roku zapad豉 decyzja o budowie pot篹nego kombinatu metalurgicznego i nowego miasta na terenie podkrakowskich wsi Plesz闚, Mogi豉, Ruszcza, Lubocza, Krzes豉wice i Bie鎍zyce, liczb jego mieszka鎍闚 szacowano na 100 tysi璚y. Nowe miasto mia這 sta si ku幡i nowych ludzi, budowniczych komunizmu. To dlatego na terenie Nowej Huty w 闚czesnych planach nie uwzgl璠niano budowy ko軼io豉.
Sytuacja uleg豉 zmianie po prze這mie tzw. polskiego pa寮ziernika 1956 roku. W grudniu tego roku do Warszawy uda豉 si delegacja parafian z Bie鎍zyc, by przedstawi I sekretarzowi PZPR W豉dys豉wowi Gomu販e pro軸 o wydanie zgody na wzniesienie w Nowej Hucie 鈍i徠yni. W efekcie tej wizyty, 23 stycznia 1957 roku by ju gotowy dokument w sprawie lokalizacji nowego ko軼io豉 przygotowany przez Biuro Projekt闚 „Miastoprojekt”. Stwierdzono w nim, i generalny projektant Nowej Huty po przeprowadzeniu wizji lokalnej ustali wst瘼nie, 瞠 ko軼i馧 b璠zie zlokalizowany na terenie osiedla C-1, przy skrzy穎waniu ulic Majakowskiego i Marksa, w pobli簑 teatru.
+ + +
10 marca 1957 roku we wszystkich ko軼io豉ch archidiecezji krakowskiej odczytany zosta list arcybiskupa Eugeniusza Baziaka, w kt鏎ym metropolita pisa: „W imi Bo瞠 przyst瘼ujemy do budowy ko軼io豉 w Nowej Hucie. Jest dzie這 naprawd wielkie...”. Tydzie p騧niej, w obecno軼i arcybiskupa, w uroczystej procesji na plac przysz貫j budowy przyniesiono drewniany krzy. Do zebranych mieszka鎍闚 przem闚i administrator bie鎍zyckiej parafii ks. Stanis豉w Ko軼ielny: „Wzi瘭i鄉y na swoje barki Krzy i mamy ten Krzy d德iga, a do szcz窷liwego zako鎍zenia”. Chyba nikt w闚czas nie przewidywa, jak prorocze by造 s這wa ks. Ko軼ielnego.
Rok 1958 przyni鏀 pogorszenie stosunk闚 mi璠zy w豉dzami komunistycznymi a Ko軼io貫m. P騧niej by這 ju coraz gorzej – z 膨daniem odwo豉nia ks. Ko軼ielnego z Bie鎍zyc w陰cznie. W豉dze pi皻rzy造 trudno軼i i stosowa造 szykany. 5 listopada 1959 roku Wydzia Finansowy Prezydium Dzielnicowej Rady Narodowej w Nowej Hucie zaj掖 2 mln z zebrane przez Komitet Budowy Ko軼io豉. W coraz trudniejszym dla bie鎍zyckiej parafii czasie, 24 grudnia 1959 roku odwiedzi j m這dy krakowski biskup Karol Wojty豉, kt鏎y odprawi tutuj swoj pierwsz nowohuck pasterk. Zapewne nikt ze 酥iewaj帷ych w闚czas kol璠y nie przypuszcza, 瞠 za cztery miesi帷e w Nowej Hucie rozegraj si wypadki, kt鏎e zmieni oblicze tego miasta.
19 kwietnia 1960 roku Urz康 Parafialny w Bie鎍zycach otrzyma pismo, w kt鏎ym Dyrekcja Budowy Osiedli Robotniczych Krak闚-Miasto jako inwestor, za膨da豉 usuni璚ia krzy瘸 „w nieprzekraczalnym terminie do dnia 26 kwietnia br. Pod bezskutecznym up造wie tego terminu Dyrekcja zmuszona b璠zie zleci usuni璚ie krzy瘸 na koszt i ryzyko parafii”. Pismo podpisa mgr Bogumi Korombel.
22 kwietnia na plac budowy przyjecha spychacz, kt鏎y zacz掖 przesuwa ziemi w kierunku wykopu zrobionego w 1958 roku. Spychacz pracowa r闚nie w sobot. Niekt鏎zy z parafian s康zili, 瞠 wreszcie rozpocz窸y si prace przy budowie ko軼io豉. Niekt鏎zy pytali proboszcza, czy to prawda? By wyja郾i sytuacj, w niedziel, 24 kwietnia, podczas nabo瞠雟tw ksi康z Mieczys豉w Satora zapozna wiernych z pismem Dyrekcji Budowy Osiedli Robotniczych, kt鏎e zawiera這 pro軸 o usuni璚ie krzy瘸. „Powy窺zej pro軸ie odm闚i貫m i odpowied odmown przes豉貫m pisemnie” - oznajmi wiernym ks. Satora.
+ + +
27 kwietnia 1960 roku, oko這 8.00 rano mieszkaj帷a w bloku naprzeciw placu budowy Janina Kotarba, patrz帷 przez okno, zauwa篡豉, 瞠 robotnicy rozbieraj drewniane ogrodzenie wok馧 krzy瘸. O godzinie 8.30 robotnicy przyst徙ili do wykopywania krzy瘸. Rozw鎩 wydarze obserwowa豉 grupa mieszka鎍闚, w鈔鏚 kt鏎ych przewa瘸造 kobiety. S這wne utarczki pracuj帷ych z kobietami przerodzi造 si w r瘯oczyny, gdy krzy zacz掖 si przechyla. Pierwsza w kierunku robotnik闚 ruszy豉 Helena Musia, a za ni Zofia Gaworek. Kto krzykn掖: „Krzy, krzy wykopuj”. Wtedy nadbieg豉 grupa kobiet z dzie熤i, z dzbankami na mleko. Kobiety grudami ziemi zacz窸y rzuca w wynaj皻ych robotnik闚, kt鏎zy pozbierali narz璠zia i uciekli. Majster Moryl, kt鏎y kierowa pracami i operator spychacza Garga zostali poturbowani. Krzy wyprostowano i z這穎no pod nim kwiaty. W jego pobli簑 zgromadzi這 si ju oko這 300 os鏏.
O godzinie 9.00 Referat S逝瘺y Bezpiecze雟twa w Nowej Hucie wys豉 meldunek do Komendy Wojew鏚zkiej MO w Krakowie na temat wypadk闚 na placu budowy. Do Nowej Huty natychmiast wys豉no kilkunastu funkcjonariuszy, kt鏎ym polecono obserwowa rozw鎩 sytuacji, znale潭 prowodyr闚 i – w miar mo磧iwo軼i – zatrzyma ich. R闚nocze郾ie wys豉no dwa radiowozy, milicjantom polecono utrzyma 陰czno嗆, zorganizowa punkty obserwacji i systematycznie informowa o rozwoju wydarze. W tym czasie wykonano 900 zdj耩 aktywnym uczestnikom zamieszek.
O 11.15 na placu budowy by這 ju oko這 tysi帷 os鏏. Ludzie palili 鈍ieczki pod krzy瞠m, modlili si, 酥iewali pie郾i religijne. Funkcjonariusze milicji patrolowali teren po przeciwnej stronie ulicy, nie interweniuj帷 w鈔鏚 zgromadzonych na placu.
Po po逝dniu w Nowej Hucie przesta造 dzia豉 telefony. O godzinie 14.00 Hut im. Lenina zacz窸a opuszcza poranna zmiana, a do robotnik闚 dotar造 informacje o porannych zaj軼iach pod krzy瞠m. Po godz. 16.00 funkcjonariusze MO szacowali, 瞠 przed Dzielnicow Rad Narodow znajdowa這 si 3 tysi帷e os鏏, a w pobli簑 krzy瘸 – 2 tysi帷e. O 17.10 komendant wojew鏚zki MO pu趾ownik 痂udzi雟ki wyda rozkaz 軼i庵ni璚ia grup ZOMO, z pe軟ym wyposa瞠niem bojowym, z Tarnowa i O鈍i璚imia. Tymczasem w Nowej Hucie zacz窸y si regularne zamieszki.
Kierownictwo KW MO o godz. 19.35, zdaj帷 sobie spraw, 瞠 sytuacja wymyka si spod kontroli, uzyska這 zgod ministra spraw wewn皻rznych na u篡cie ZOMO, armatek wodnych i innych 鈔odk闚 s逝膨cych opanowaniu t逝mu. Kilku 鈍iadk闚 potwierdza, 瞠 ju wtedy w rejonie placu budowy oraz budynk闚 stra篡 po瘸rnej i DRN milicja u篡豉 broni strzelaj帷 do demonstrant闚. Mieszka鎍y poszczeg鏊nych blok闚 wci庵ali rannych do klatek schodowych, l瞠j ranni uciekali alej R騜.
O 20.28 pu趾ownik 痂udzi雟ki wyda polecenie wy陰czenia pr康u dla linii tramwajowej 陰cz帷ej Krak闚 z Now Hut, a o godz. 21.30, na polecenie milicji elektrownia wy陰czy豉 w Nowej Hucie o鈍ietlenie. Gdy po pi皻nastu minutach ponownie w陰czono 鈍iat這, ludzie przypu軼ili szturm na budynek DRN. Wybito w nim szyby do wysoko軼i trzeciego pi皻ra oraz podpalono milicyjny gazik. W tym czasie na ulicach mo積a by這 napotka barykady, kt鏎e oko這 22.40 zosta造 rozbite przez oddzia造 milicji. T逝m rozp璠zano przy u篡ciu petard. Ponownie u篡to te broni palnej.
Jeszcze nast瘼nego dnia, 28 kwietnia, w godzinach porannych milicja kilkakrotnie przy u篡ciu pa貫k rozp璠za豉 100-, 200-osobowe grupy kobiet zbieraj帷e si przy krzy簑. Gromadz帷e si w pobli簑 placu budowy kobiety rozp璠zano jeszcze 29 i 30 kwietnia.
+ + +
Og馧em w wyniku zaj嗆 aresztowano 493 osoby (w tym 25 kobiet i 50 nieletnich), 87 os鏏 zosta這 skazanych przez s康y na kary od sze軼iu miesi璚y do pi璚iu lat pozbawienia wolno軼i. Kolejne 119 os鏏 zosta這 ukaranych przez kolegia ds. wykrocze grzywnami, a cztery – kilkumiesi璚znym aresztem. Kilkadziesi徠 os鏏 zwolniono z pracy. Do dzisiaj nie uda這 si ustali, czy by造 ofiary 鄉iertelne. Na tak mo磧iwo嗆 zwraca uwag pracuj帷y w闚czas w parafii w Bie鎍zycach ks. Adam Pawlita. Wspomina, 瞠 kilka dni po wypadkach nowohuckich przyby na 膨danie MO na cmentarz Rakowicki. Tam uczestniczy w dw鏂h pogrzebach – jak mu o鈍iadczono – robotnik闚 z Nowej Huty. W poch闚kach bra這 udzia kilka os鏏 ze strony rodzin. Ksi璠zu zakazano z nimi rozmawia. Ka盥emu z poch闚k闚 asystowa這 3-4 milicjant闚.
Wiadomo natomiast, 瞠 w Szpitalu 疾romskiego hospitalizowanych by這 17 os鏏, a w Klinice Chirurgii przy ul. Kopernika przebywa這 5 postrzelonych w nogi i jeden ci篹ko ranny. Milicja w czasie zaj嗆 zu篡豉 1700 豉dunk闚 gazu i wystrzeli豉 140 sztuk ostrej amunicji. Wed逝g danych MO, rannych zosta這 te 181 milicjant闚, w tym 15 ci篹ko.
+ + +
Na wie嗆 o wydarzeniach w Nowej Hucie wikariusz generalny bp. Karol Wojty豉 ju 28 kwietnia skierowa odezw Do wszystkich wiernych parafii Nowa Huta Bie鎍zyce, w kt鏎ej wyra瘸 g喚boki b鏊 z powodu wypadk闚, jakie mia造 miejsce 27 kwietnia. W dalszej jej cz窷ci apelowa o zachowanie spokoju oraz informowa, 瞠 w trakcie rozmowy jak odby w Prezydium Rady Narodowej Miasta Krakowa, otrzyma zapewnienie, 瞠 krzy wzniesiony w marcu 1957 roku nie zostanie usuni皻y z miejsca, an kt鏎ym stoi. Doda r闚nie, 瞠 starania o budow ko軼io豉 „trwaj nadal i ufamy, 瞠 doprowadz do po膨danych rezultat闚”.
(f)


Z u篡ciem lamp UV – Krak闚 rozpocz掖 testy dezynfekcji pojazd闚
W poniedzia貫k, 6 kwietnia MPK SA w Krakowie w trosce o bezpiecze雟two pasa瞠r闚 i prowadz帷ych rozpocz窸o testy dezynfekcji tramwaj闚 i autobus闚 z wykorzystaniem lamp ultrafioletowych. Takiemu procesowi zosta這 poddanych kilka r騜nych typ闚 tramwaj闚 i autobus闚.
MPK SA ju od kilku tygodni ka盥ego dnia dezynfekuje przy pomocy specjalnych 鈔odk闚 wszystkie tramwaje i autobusy, a przede wszystkim te elementy, kt鏎ych dotykaj pasa瞠rowie (przyciski, por璚ze, uchwyty, kasowniki i automaty biletowe). Teraz krakowski przewo幡ik zdecydowa o wykorzystaniu kolejnej metody dezynfekcji, kt鏎ej dostawc jest firma „EKO-TECHNIKA” J璠rzej Zawadzki.
Wykorzystuje ona w swoich sterylizatorach „UVC PERUN” te same promienniki, kt鏎e s ju stosowane m.in. w szpitalach oraz gabinetach zabiegowych i maj potwierdzon skuteczno嗆 w niszczeniu bakterii i wirus闚. Lampy UV o d逝go軼i fal 254 nm s mocowane do specjalnych konstrukcji. Cztery takie zestawy z o鄉ioma lampami UV zosta造 wstawione m.in. do wagonu NGT6 na zajezdni tramwajowej Podg鏎ze. Wagon by dezynfekowany w dw鏂h etapach ze wzgl璠u na swoj d逝go嗆 26 metr闚. Najpierw lampy zosta造 ustawione w przedniej cz窷ci tramwaju, w tym tak瞠 w rejonie kabiny prowadz帷ego. Po w陰czeniu lamp proces dezynfekcji trwa 7 minut. Nast瘼nie te same czynno軼i zosta造 powt鏎zone w drugiej cz窷ci pojazdu. Podczas tej dezynfekcji wagon musia zosta ustawiony w wydzielonej cz窷ci hali, tak aby nikt nie mia do niego dost瘼u. Podczas dzia豉nia promiennik闚 瘸dna osoba nie mog豉 przebywa w pobli簑 tramwaju, aby nie by nara穎n na szkodliwe dzia豉nie fal ultrafioletowych (m.in. na sk鏎 i oczy).
(f)

BΜGOSxWIE垶TWO PARAFII
W Wielk 字od (8 kwietnia), proboszcz parafii w Nowej Hucie-Mogile, o. Wincenty Zakrzewski OCist., przeszed z relikwi Krzy瘸 安i皻ego przez osiedla parafii b這gos豉wi帷 jej mieszka鎍闚. - Czas pandemii to dla wszystkich czas pr鏏y. Jednak wierzymy te, 瞠 jest to czas 豉ski. Powinni鄉y ten czas dobrze wykorzysta – podkre郵a ojciec proboszcz Zakrzewski.
(f)


Fot. o. M. Majdak OCist.
砰czenia Wielkanocne 2020

Nadziei, jak niesie ze sob Wielkanoc, wszystkim Czytelnikom 篡czy
Redakcja


GOSPODARNY JAK… BADENI
M闚i帷 o w豉軼icielach kompleksu dworsko-parkowego w nowohuckich Branicach z regu造 przywo逝jemy nazwisko Branickich. Owe skojarzenie jest jak najbardziej s逝szne i ma solidne podstawy etymologiczne – ot騜 Gryfici, dawni gospodarze Branic, od nazwy miejscowo軼i, kt鏎ej byli w豉軼icielami, przyj瘭i swe nazwisko. St康 te Braniccy ju na zawsze nierozerwalnie b璠 wi您a si z histori tego miejsca.
O ile alians 闚 jest znany nawet osobom ma這 zainteresowanym dawnymi dziejami Branic, o tyle wiedza na temat kolejnych w豉軼icieli maj徠ku dworskiego, jest ju znacznie skromniejsza. A przecie rodzina Badenich, rezyduj帷a we w這軼iach branickich, by豉 famili mo積, znan i nale膨c do elity politycznej, wywieraj帷ej istotny wp造w na 篡cie Galicji.
Kr捫 r騜ne opinie na temat pochodzenia Badenich. W oficjalnej genealogii rodziny powo造wano si na przodk闚 przyby造ch wraz z orszakiem kr鏊owej Bony do Polski. Owi protopla軼i mieli w 1563 roku otrzyma tzw. indygenat czyli uznanie obcego szlachectwa „za zas逝gi dla Rzeczpospolitej”. Inna wersja g這si豉 o nobilitacji owego rodu, wywodz帷ego si z mieszcza雟twa lwowskiego. Jakkolwiek nie by這, nie zmieni這 to faktu, 瞠 Badeni byli traktowani przez przedstawicieli wielkiej arystokracji ze starych magnackich rod闚, jak parweniusze.
W r瘯ach pierwszego z nowych w豉軼icieli, Marcina Badeniego, znalaz造 si dobra klucza branickiego, obejmuj帷ego swym zasi璕iem nie tylko Branice ale i Cha逝pki, Przylasek Rusiecki, Ruszcz, Stryj闚 oraz Wol Rusieck. Niemniej jednak niezbyt d逝go utrzyma on w posiadaniu ca陰 maj皻no嗆, gdy postanowi sprzeda Branice i Grabie swojemu bratu Stanis豉wowi. W ten oto spos鏏 do Stanis豉wa Badeniego trafi這 cz窷 d鏏r, kt鏎ych niegdy by dzier瘸wc.
Trzeba przyzna, i nowy dziedzic powa積ie potraktowa obowi您ki wynikaj帷e z bycia gospodarzem. Badeni rozbudowa swoje w這軼i, w闚czas powsta nie tylko zachowany do dzi klasycystyczny, murowany dw鏎 ale i rozleg造 folwark. To w nim znajdowa si, powsta造 w 1815 roku browar, gdzie warzono wy鄉ienite piwo. O doskona造m smaku, wyrabianego przez wykwalifikowanych piwowar闚, trunku 鈍iadcz s這wa Kazimierza Girtlera, kt鏎y w swoich pami皻nikach pisa: „branickie piwo pierwsze zaj窸o miejsce i tak go wiele u篡wano, i z wyrobem nad捫y nie mo積a by這. Zlane w butelki i przetrawione r闚nego nie mia這”. Stanis豉w Badeni zapisa si te jako dobry gospodarz w pami璚i swych w這軼ian tym, i zamieni znienawidzon pa雟zczyzn na czynsz, za za prace na folwarku wprowadzi wynagrodzenie. Jego decyzja wp造n窸a korzystanie na rozw鎩 Branic i zamo積o嗆 mieszka鎍闚 wsi.
Branice wraz z przyleg這軼iami odziedziczy Micha Badeni syn Stanis豉wa. On tak瞠 by dobrym, powa瘸nym gospodarzem. Za jego „rz康闚” nast徙i dalszy rozw鎩 wsi, kt鏎a wraz z przysi馧kami liczy豉 ju ponad tysi帷 mieszka鎍闚. W tym okresie powsta豉 tak瞠 dobrze prosperuj帷a gorzelnia.
Dobr pass rodziny zako鎍zy Stanis豉w Badeni, syn Micha豉. Niestety, opr鏂z imienia, nie odziedziczy on wiele z gospodarskich cn鏒 dziadka. Hrabia Stanis豉w, we wspomnieniach mieszka鎍闚 podleg造ch mu w這軼i, jawi si jako osoba co najmniej rozrzutna. Skutkiem jego hulaszczego trybu 篡cia by造 d逝gi. Liczne zobowi您ania wobec wierzycieli zmusi造 Stanis豉wa do wyprzedania d鏏r rodzinnych. W bardziej ogl璠nych s這wach uj窸a to wnuczka hrabiego Stanis豉wa Cecylia, kt鏎a by豉 cz瘰tym go軼iem w Branicach. Jak wynika z jej wspomnie „dziadek m鎩 by go喚biego serca (…) dla s逝瘺y i oficjalist闚 by zawsze 豉godny, ale prowadzi interes闚 nie umia i po pewnym czasie ukochane Branice zosta造 sprzedane.”
Tak oto hrabia Stanis豉w Badeni zaprzepa軼i dorobek swoich poprzednik闚. Ironia losu sprawi豉, i ostatni z tej linii dziedzic闚 Branic, nosi to samo imi, co jego niezwykle zdolny przodek, kt鏎y zas造n掖 ze swych gospodarskich zdolno軼i.
Anna Kolasa


Fot. Autorka
HUTNICZA FUNDACJA POMAGA OD 27 LAT
Hutnicza Fundacja Ochrony Zdrowia i Pomocy Spo貫cznej zdrowie od 27 lat wspiera zdrowie mieszka鎍闚 Nowej Huty i nie tylko, organizuj帷 prozdrowotne akcje profilaktyczne. W ubieg造m roku zorganizowa豉 i sfinansowa豉 21 takich dzia豉. Skorzysta這 z nich 2 tysi帷e os鏏.
Realizowane akcje obejmowa造 szeroki zakres bada. By造 to m.in.: badania przesiewowe w kierunku tzw. okre郵enia wieku serca, osteoporozy, zabiegi fizjoterapeutyczne, USG jamy brzusznej, badania ginekologiczne z cytologi i USG piersi, badania laboratoryjne w kierunku wczesnego wykrycia raka jajnika (marker Ca 125), raka jelita grubego (marker Ca 19,9), prostaty (PSA) oraz w kierunku wykrywania przewlek貫j choroby nerek (poziom kreatyniny i eGFR).
Mo積a by這 skorzysta z badania przep造wu krwi przez naczynia metod Dopplera, zaszczepi si przeciw 鄴速aczce, grypie, a tak瞠 sprawdzi poziom TSH, lipidogram, poziom glukozy, skonsultowa si z ortoped – wraz z pakietami rehabilitacyjnymi i zbada wzrok.
Przeprowadzane by造 r闚nie szkolenia z udzielania pierwszej pomocy przedmedycznej.
W tym roku hutnicza fundacja zorganizowa豉, przy udziale Centrum Medycznego Ujastek oraz Diagnostyki, dwie du瞠 akcje profilaktyczne. Z badania w kierunku nowotworu jajnika, prostaty oraz bada laboratoryjne w kierunku wirusa 鄴速aczki WZW typu „C”, skorzysta這 1000 pe軟oletnich kobiet i m篹czyzn.
Badania organizowane przez HFOZiPS kierowane s do obecnych i by造ch pracownik闚 grupy ArcelorMittal oraz ich rodzin, w tym dzieci z hutniczego Przedszkola „Akademia Ma造ch Pociech”, ale skorzysta z nich mog tak瞠 mieszka鎍y Krakowa, a szczeg鏊nie pi璚iu dzielnic nowohuckich.
Fundacja wspiera r闚nie – poprzez refundacj wydatk闚 na leki oraz sprz皻 medyczny lub rehabilitacyjny – osoby chore, znajduj帷e si w trudnej sytuacji materialnej. Prowadzi r闚nie subkonta, dzi瘯i kt鏎ym jej podopieczni zbieraj niezb璠ne 鈔odki finansowe na leczenie.
Fundacja nie zapomina te o pacjentach najstarszego nowohuckiego szpitala. W lipcu br. Fundacja zakupi豉 materace przeciwodle篡nowe dla pacjent闚 Oddzia逝 Chor鏏 Wewn皻rznych Szpitala 疾romskiego w Krakowie.
Na akcje medyczno-zdrowotne Fundacja wydatkowa豉 w ubieg造m roku ponad 160 tys. z. z這tych. Te wszystkie dzia豉nia nie by造by mo磧iwe bez wsparcia darczy鎍闚.
W imieniu Rady i Zarz康u Hutniczej Fundacji Ochrony Zdrowia i Pomocy Spo貫cznej serdecznie dzi瘯ujemy za okazywane naszej fundacji wsparcie finansowe, kt鏎e traktujemy jako wyraz niesienia pomocy innym. Jednocze郾ie zwracamy si z pro軸 o przekazanie 1% podatku za rok 2019. Bior帷 pod uwag aktualn sytuacj zwi您an z pandemi koronawirusa COVID-19 z otrzymanych 鈔odk闚 chcieliby鄉y wesprze plac闚ki s逝瘺y zdrowia, z kt鏎ymi nasza Fundacja wsp馧pracuje, w tym szczeg鏊nie Szpital im. Stefana 疾romskiego, poprzez nieodp豉tne przekazanie materia堯w ochronnych oraz sprz皻u medycznego – niezb璠nych do walki z wirusem – apeluje Prezes Zarz康u Hutniczej Fundacji Ochrony Zdrowia Krzysztof Stypu豉.
ZMIANA TERMIN紟 REALIZACJI MINIGRANT紟
ArcelorMittal Poland oraz Wydzia Polityki Spo貫cznej i Zdrowia Urz璠u Miasta Krakowa w lutym zaprosili przedstawicieli trzeciego sektora do udzia逝 w programie grantowym „Dzia豉my lokalnie 2020”. Jednak瞠 w zwi您ku z obecn sytuacj zwi您an z rozprzestrzenianiem si wirusa SARS-CoV-2 i wynikaj帷ymi z tego kolejnymi ograniczeniami, r闚nie ArcelorMittal Poland musi podj望 szereg trudnych decyzji. Jedn z nich jest przesuni璚ie na p騧niejszy termin projekt闚 spo貫cznych zaplanowanych na najbli窺zy czas.
Maj帷 na uwadze dobre relacje z naszymi interesariuszami nie rezygnujemy z realizacji programu grantowego „Dzia豉my lokalnie 2020”, a jedynie odsuwamy go w czasie. Na chwil obecn wstrzymujemy nab鏎 wniosk闚, kt鏎y zostanie wznowiony, gdy sytuacja epidemiczna unormuje si – m闚i Karolina Muza-Adamiec, szef Odpowiedzialno軼i Biznesu i Employer Branding. Je瞠li b璠zie to mo磧iwe, program zostanie wznowiony jesieni br. na warunkach umo磧iwiaj帷ych elastyczne zaplanowanie i realizacj zg豉szanych we wnioskach zada.
Kr鏒ka opowie嗆 o pewnej kulturze
Nadwi郵a雟kie tereny obecnej Nowej Huty od tysi帷leci przyci庵a造 ludzi z r騜nych stron. Wabi豉 ich przede wszystkim 篡zna ziemia, ale tak瞠 nas這neczniona, wysoka terasa Wis造 oraz blisko嗆 mniejszych ciek闚 wodnych m.in. D逝bni. Czynniki te by造 zapewne decyduj帷e r闚nie dla grupy ludzi, kt鏎zy ponad 3300 lat temu przyw璠rowali tutaj i osiedlili si.
By豉 to ludno嗆 kultury 逝篡ckiej (ok. 1300-400 p.n.e.). Ludzie ci zamieszkuj帷y pierwotnie okolice G逝bczyc na G鏎nym 奸御ku, by osi庵n望 cel wyprawy, pokonali ponad 150 kilometr闚 w璠ruj帷 zapewne od 7 do 15 dni. Zmusi豉 ich do tego by mo瞠 ciekawo嗆 鈍iata lub co bardziej prawdopodobne niewystarczaj帷e ju mo磧iwo軼i gospodarcze Wy篡ny G逝bczyckiej, by wy篡wi zbyt liczn spo貫czno嗆. Niestety nigdy nie dowiemy si w jakiej liczbie tutaj przybyli, w jakim byli wieku, jakiej p販i. Archeolodzy przypuszczaj, 瞠 takich fal migracyjnych musia這 by co najmniej dwie. Nowi osadnicy zaj瘭i teren, kt鏎y w tym czasie by ju opustosza造 – dzisiejszy Plesz闚. Co prawda w okolicy, mieszkali jeszcze tubylcy – ludno嗆 kultury trzcinieckiej, ale jak si wydaje nie prowadzili ze sob zbrojnej walki. Tubylcy i przybysze z czasem zasymilowali si. Ludno嗆 kultury 逝篡ckiej przynios豉 ze sob nowy zestaw naczy glinianych, ozd鏏 i narz璠zi br您owych, ale te nowy spos鏏 traktowania zmar造ch – cia這palenie. Pr鏂z osady archeolodzy odkryli w Pleszowie te cmentarz licz帷y ponad trzydzie軼i grob闚 ze spalonymi na stosie ko嗆mi z這穎nymi w naczyniach glinianych (urnach) i zakopanych w ziemi. To chyba pierwszy cmentarz cia這palny w tej cz窷ci Polski. Na 奸御ku, z kt鏎ego pochodzili przybysze, ju kilkadziesi徠 lat wcze郾iej zmar造ch chowano wed逝g nowego obrz康ku. Szybko te nowy obyczaj zyska zwolennik闚 niemal w ca貫j Europie. Cia這palenie przetrwa這 wieki i dopiero chrze軼ija雟two przywr鏂i這 na nowo obrz康ek szkieletowy.
Kultura 逝篡cka to bodaj瞠 najbardziej znana i rozpoznawalna nazwa pradziejowej grupy ludzi, kt鏎a przez prawie tysi帷 lat zajmowa豉 znaczne obszary. Maksymalny zasi璕 zaj皻ych przez nich obszar闚 obejmowa dorzecze Wis造 i Odry, p馧nocne Czechy, Saksoni, ㄆ篡ce i Brandenburgi. Ludzi zamieszkuj帷ych tak rozleg造 teren 陰czy m.in. obrz康ek pogrzebowy przede wszystkim w postaci p豉skich cia這palnych grob闚 popielnicowych, gospodarka rolniczo-hodowlana, budownictwo drewniane, struktury osadnicze, ceramika (technologia jej wykonania i ornamentyka) oraz styl w jakim zosta造 wykonane niekt鏎e wyroby br您owe. Opr鏂z cech wsp鏊nych wyst瘼owa造 te regionalne r騜nice przejawiaj帷e si w odmiennych formach naczy, czy szczeg馧ach obrz璠u grzebalnego.
Na terenie dzisiejszych – C豉, Wyci捫a, wspomnianego wcze郾iej Pleszowa, Mogi造 – funkcjonowa造 prahistoryczne, „逝篡ckie” wsie. W trakcie bada wykopaliskowych archeolodzy odkryli tam liczne przedmioty wytworzone przez „逝篡czan”. By造 to g堯wnie naczynia gliniane jak: wazy, amfory, misy, dzbany, garnki, placki (talerze). W鈔鏚 przedmiot闚 br您owych dominowa造 – szpile (spina造 szaty), drobne ozdoby, ale te siekierki i sierpy. Przedmioty metalowe by造 zapewne w cz窷ci importowane, a cz窷ciowo wytwarzane przez miejscowych rzemie郵nik闚. 安iadcz o tym odkryte kamienne formy odlewnicze, dysze gliniane do miech闚, a tak瞠 surowiec br您owy. Ludno嗆 kultury 逝篡ckiej mieszka豉 w domach o naziemnej konstrukcji s逝powej lub zr瑿owej oraz w p馧ziemiankach. Czasem p馧ziemianka posiada豉 palenisko, czasem piwniczk. Znaleziska nasion potwierdzaj upraw zb騜 m.in.: j璚zmienia, pszenicy p豉skurki, orkiszu, prosa, a tak瞠 lnu, grochu, soczewicy. Szcz徠ki kostne znajdowane w jamach odpadkowych dowodz hodowli, g堯wnie byd豉 i 鈍i, ale te owiec i k霩. Du瘸 ilo嗆 odkrytych w czasie wykopalisk tzw. brykieta篡 (glinianych naczy do warzenia soli) daj skal eksploatacji solanek, kt鏎e znajdowa造 si po drugiej stronie Wis造, w okolicach dzisiejszego Bie瘸nowa i Wieliczki. W鈔鏚 przedmiot闚 wytworzonych przez ludno嗆 kultury 逝篡ckiej znaleziono te naczynia, kt鏎e pochodz z teren闚 zakarpackich. Szczytowy rozw鎩 kultury 逝篡ckiej przypad na VIII i VII w p.n.e. Sprzyjaj帷y wtedy klimat – umiarkowanie ciep造 i wilgotny – przyczyni si do wzrostu liczebno軼i ludno軼i, a co za tym idzie i osiedli. Jednak ju ok. VI w. p.n.e. osadnictwo kultury 逝篡ckiej pod Krakowem staje si mniej intensywne. Zanikaj osady u篡tkowne przez kultur 逝篡ck pod Krakowem. Po kilkuset latach upad豉 kolejna 鈔odkowoeuropejska cywilizacja.
Irena W鎩cik


Fot. Janusz Bober
Naczynia kultury 逝篡ckiej z Pleszowa.

Wolontariusze Zupy na Plantach – Organizuj paczki dla os鏏 w kryzysie bezdomno軼i
Grupa wolontariuszy Zupy na Plantach co tydzie odwiedza b璠zie osoby w kryzysie bezdomno軼i, dowo膨c im paczki z 篡wno軼i, bielizn i artyku豉mi higienicznymi, by pom鏂 im bezpiecznie przetrwa pandemi koronawirusa. Uruchomiona zosta豉 zbi鏎ka pieni璠zy, ale przede wszystkim potrzeba firm, partner闚 i sponsor闚, kt鏎zy pomog zapewni sta貫 wsparcie dla os鏏 do鈍iadczaj帷ych bezdomno軼i, spotykanych wcze郾iej co tydzie, przy zupie na krakowskich Plantach.
W trakcie trwania pandemii koronawirusa osoby do鈍iadczaj帷e bezdomno軼i s jednymi
z najbardziej nara穎nych. Nie maj domu, wi璚 nie mog w nim zosta. A ze wzgl璠闚 bezpiecze雟twa maj te utrudniony dost瘼 do wsparcie materialnego i pomocy medycznej.
Dlatego w 鈔od wieczorem wyjechali鄉y w kilku ma造ch zespo豉ch wolontariuszy w tzw. miejsca niemieszkalne - pustostany, dzia趾i, altany - w kt鏎ych 篡j ludzie. Mieli鄉y ze sob paczki, do kt鏎ych w這篡li鄉y trwa陰 篡wno嗆 na kilka dni, bielizn i podstawowe artyku造 higieniczne oraz gar嗆 informacji: 瞠 jeste鄉y, 瞠 pami皻amy, 瞠 b璠ziemy wraca, z opisem, jak post瘼owa w obecnej sytuacji zagro瞠nia, co robi, kiedy kto zobaczy u siebie symptomy zaka瞠nia - opowiada Piotrek 砰趾a, jeden z inicjator闚 Zupy na Plantach i prezes Fundacji ZUPA.
Po konsultacjach z lekarzami, specjalistami i innymi organizacjami dzia豉j帷ymi w przestrzeni bezdomno軼i, najpilniejsze okazuje si przygotowanie paczek, kt鏎e pomog przetrwa te trudne dni osobom, kt鏎e nie maj dom闚. To realne wsparcie w dobie zmniejszonego dost瘼u do 篡wno軼i. Ograniczy to te konieczno嗆 poruszania si os鏏 do鈍iadczaj帷ych bezdomno軼i po mie軼ie w dobie kwarantanny i zmniejszy kolejki do jeszcze czynnych miejsc pomocy (a wi璚 ryzyko zaka瞠nia) – dodaje Natalia Rutkowska, wolontariuszka Zupy na Plantach i cz這nkini Rady Fundacji ZUPA.
Do ilu ludzi dotr wolontariusze Zupy? Streetworkerzy anga簑j帷y si na co dzie w dzia豉nia Zupy na Plantach odwiedzaj regularnie i znaj oko這 100 tzw. „niemieszkalnych” miejsc, w kt鏎ych 篡j ludzie (pustostany, dzia趾i itd.). Mieszka w nich oko這 200 os鏏. Opr鏂z tego, chc wspom鏂 osoby w kryzysie bezdomno軼i przebywaj帷e w ogrzewalni przy ul. Wielickiej. To oko這 70 os鏏. Paczki dowo穎ne s przez ma陰 grup os鏏 z Zupy na Plantach, z zachowaniem wszystkich procedur bezpiecze雟twa. Maseczki dla wolontariuszy zosta造 uszyte w Szwalni Spo貫cznej „砰Wa Pracownia”.
Ile kosztuje paczka? W 鈔od wraz z wolontariuszami wyjecha這 pierwsze 200 paczek. Koszt ka盥ej z nich to 42,90 z. Czyli koszt jednego wyjazdu to ponad 8500 z.
Dlaczego potrzebne jest wsparcie? W najbli窺zych tygodniach, a mo瞠 nawet miesi帷ach, z takimi paczkami trzeba b璠zie wyje盥瘸 regularnie. Dodatkowo Zupa chce w tym samym czasie raz w tygodniu wspiera po篡wieniem mieszka鎍闚 ogrzewalni przy ul. Wielickiej. To z kolei koszt 500 z tygodniowo (czyli miesi帷 = 2000 z).
W organizacj pomocy osobom w kryzysie bezdomno軼i mo瞠 w陰czy si ka盥y. Wczoraj ruszy豉 zbi鏎ka pieni璠zy (https://zrzutka.pl/aw324a), na kt鏎 darczy鎍y odpowiedzieli b造skawicznie. Wsparcie finansowe pozwoli zorganizowa wyjazdy wolontariuszy w najbli窺zych 4 tygodniach. Katarzyna Cholewa, lekarka i wolontariuszka Zupy wskazuje, 瞠 okres spo貫cznej izolacji mo瞠 by znacznie d逝窺zy, zgodnie z prognozami. Dlatego Zupa na Plantach szuka firm i partner闚, by zorganizowa sta貫 wsparcie os鏏 w kryzysie bezdomno軼i. Chodzi zar闚no o zapewnienie produkt闚 do paczek takich jak: suchy prowiant, woda mineralna, artyku造 higieniczne, 鈔odki czysto軼i, bielizna, ale tak瞠 wsparcie finansowe zakup闚 i przygotowania paczek.
Jednak nie mogliby鄉y dzia豉 BEZ WAS. Bez naszych darczy鎍闚, kt鏎ych pomoc umo磧iwia nam zrobienie zakup闚 i ruszenie z misj." Zup na Plantach od samego pocz徠ku tworzy rzesza ludzi, ka盥y w taki spos鏏, na jaki mu pozwala czas i wra磧iwo嗆. Prowadz帷 t akcj, opr鏂z wsparcia materialnego, chcemy pokaza to, czemu sami pozostajemy wierni od samego pocz徠ku: 瞠 jeste鄉y przestrzeni spotkania, w kt鏎ej tworzymy prawdziwe relacje, 瞠 drugi cz這wiek jest dla nas podmiotem fundamentalnym, jego godno嗆 i wolno嗆 s bezsprzeczne. – m闚i Aleksandra Kluz, wolontariuszka Zupy na Plantach.
(f)


Fot. Omar Marques
Stra瘸cka s逝瘺a – W gotowo軼i do dzia豉
Stra瘸k to powinno嗆 i zaw鏚 zaufania spo貫cznego. W sytuacji rozprzestrzeniaj帷ego si koronawirusa nasze oczy zwracaj si tak瞠 w ich stron. Od 60 lat w Nowej Hucie istnieje Szko豉 Aspirant闚 Po瘸rnictwa Pa雟twowej Stra篡 Po瘸rnej.
Jednak nie jest to pora na 鈍i皻owanie, bo przed kadetami – obok codziennego czuwania nad stanem bezpiecze雟twa po瘸rowego – stan r闚nie nowe zadania. Jak s do tego przygotowani?
- Dzi nasze dzia豉nia polegaj na utrzymywaniu sta貫j gotowo軼i do wyjazdu, a to oznacza, 瞠 na bie膨co sprawdzane, konserwowane i uzupe軟ianie jest wyposa瞠nie b璠帷ych w naszej dyspozycji kontener闚. Kadra i kadeci zaznajamiani s tak瞠 z procedurami i zasadami post瘼owania na wypadek zagro瞠nia, mi璠zy innymi w czasie spotka z PIS MSWiA.
W zwi您ku z obecn sytuacj epidemiologiczn b璠帷y w s逝瘺ie kandydackiej kadeci (s逝chacze XXVIII i XXIX turnusu kszta販enia dziennego) zostali skoszarowani. To oznacza, 瞠 wstrzymane zosta造 zar闚no przepustki, urlopy, jak i do minimum ograniczono mo磧iwo嗆 odwiedzin ich w miejscu skoszarowania przez osoby z zewn徠rz – m闚i rzecznik szko造 Piotr Sowizdraniuk.
Wszyscy s逝chacze szko造 posiadaj obecnie przeszkolenie z zakresu ochrony przeciwpo瘸rowej i pr鏂z pe軟ienia s逝瘺 i wart w szkole pozostaj tak瞠 w gotowo軼i do udzia逝 w dzia豉niach ratowniczo-ga郾iczych podejmowanych przez Jednostk Ratowniczo-Ga郾icz Szko造 Aspirant闚 PSP w Krakowie. Wyjazdu lub dzia豉 na miejsce w ramach Centralnego Odwodu Operacyjnego Krajowego Systemu Ratowniczo-Ga郾iczego, do kt鏎ych zadysponowa mo瞠 nas w ka盥ej chwili Komendant G堯wny PSP za po鈔ednictwem Krajowego Centrum Ratownictwa i Ochrony Ludno軼i.
+ Ilu dzi macie kadet闚?
– 178 z czego 91 to kadeci drugiego rocznika, a 87 – pierwszego.
+ W czym mo瞠cie by pomocni?
- Si造 i 鈔odki szko造 zadysponowane mog zosta w wielu wariantach. Mo瞠my zar闚no budowa z element闚 komponentu medycznego elementy wspomagaj帷e organizacj pracy szpitali: izb przyj耩, poczekalni, dora幡ych sal medycznych, miejsc do odpoczynku i regeneracji ratownik闚, tak瞠 „medyk闚”. Mo瞠my bra bezpo鈔edni udzia w dzia豉niach wspomagaj帷ych inne s逝瘺y, takich jak pomiar temperatury, pomoc w ewakuacji lub transporcie chorych, zabezpieczenia miejsc i stref wyznaczonych przez kieruj帷ych danym zdarzeniem urz璠nik闚 lub funkcjonariuszy. Wszyscy: kadra i kadeci jeste鄉y tak瞠 przygotowani do udzielania kwalifikowanej pierwszej pomocy, a w ograniczonym zakresie tak瞠 medycznych czynno軼i ratunkowych, gdy w Szkole Aspirant闚 Po瘸rnictwa zatrudniony jest lekarz i kilkunastu ratownik闚 medycznych.
+ W zwi您ku z pandemi ten rok mo瞠 by kolejnym prze這mowym w 60-letniej historii szko造. Czym si r騜ni dzisiejszy stra瘸k od tamtego sprzed 60-ciu lat?
- Dzisiejszy stra瘸k PSP od swojego poprzednika r騜ni si przede wszystkim poziomem wykszta販enia i niewiarygodnym wzrostem oczekiwa i zada, do kt鏎ych jest ka盥ego niemal瞠 dnia dysponowany. Gaszenie po瘸r闚 sta這 si – statystycznie - dzia豉lno軼i drugoplanow, do naszych zada nale篡 obecnie tak瞠 usuwanie skutk闚 miejscowych zagro瞠 i skutk闚 kl瘰k 篡wio這wych. Musimy by wi璚 przygotowani do wykonywania zada: taktyki zwalczania po瘸r闚, taktyki dzia豉 ratowniczych, w sk豉d kt鏎ej wchodzi: ratownictwo techniczne, wysoko軼iowe, wodne i nurkowe, medyczne, chemiczne i ekologiczne, dzia豉nia poszukiwawcze, ratownictwo w obliczu zagro瞠 biologicznych, a nawet zdarze radiacyjnych.
To wszystko sprawia, 瞠 coraz trudniej jest by naprawd dobrym stra瘸kiem gotowym do reagowania w ka盥ej z powy窺zych sytuacji – nie zmienia to jednak tego, 瞠 ka盥ego dnia – 獞icz帷 i doskonal帷 swoje umiej皻no軼i, zdobywaj帷 nowe kompetencje i sprz皻, nie robimy wszystkiego, by by w gronie najlepszych przygotowanych na najgorsze i wci捫 m鏂 pomaga, ratowa, a tak瞠 cieszy si wysokim poziomem zaufania spo貫cznego obywateli.
(kl)


Namiot „komponent” medyczny: z zewn徠rz zwyk造 namiot, wewn徠rz jego przestrze mo積a zaaran穎wa go i wykorzysta w r騜ny spos鏏
Fot. Tomasz Mucha

Strona 5 z 173 << < 2 3 4 5 6 7 8 > >>
 
Ten serwis u篡wa cookies i podobnych technologii (brak zmiany ustawienia przegl康arki oznacza zgod na to)




Prezentowane na stronie internetowej informacje stanowi tylko cz窷 materia堯w, kt鏎e w ca這軼i znale潭 mo積a w wersji drukowanej "G這su - Tygodnika Nowohuckiego".
Logowanie
Nazwa U篡tkownika

Has這



Nie jeste jeszcze naszym U篡tkownikiem?
Kilknij TUTAJ 瞠by si zarejestrowa.

Zapomniane has這?
Wy郵emy nowe, kliknij TUTAJ.
Reklama


Copyright by G這s - Tygodnik Nowohucki © 2005-2014