Strona g堯wna Biuro og這sze Kontakty Forum dyskusyjne Konkursy Felietony Dzielnice NH - Miejsce dobre do 篡cia26.04.2018 21:18
Nawigacja
Strona g堯wna
Nowohuckie Linki
Fotohistorie
Szukaj
Dzielnice
NH - Miejsce dobre do 篡cia
W G這sie
 Felietony
 Miss Nowej Huty -
XXI edycja

 Nowohucianie
 Humor
 Prawnik radzi
U篡tkownik闚 Online
Go軼i Online: 6
Brak U篡tkownik闚 Online

Zarejestrowanch Uzytkownik闚: 946
Nieaktywowany U篡tkownik: 532
Najnowszy U篡tkownik: Kamilcianh93
Ostatnie Artyku造
[2018.04.27] Budz n...
[2018.04.27] Dobrze ...
[2018.04.27] Droga p...
Na 29 kwietnia 2018 r.
[2018.04.27] Humor
W徠ki na Forum
Najnowsze Tematy
Na sprzeda dzia趾a ...
CSGO4SKIN guide:Begu...
CSGO4SKIN provide a ...
Akcja poboru krwi
Stronger and larger ...
Najciekawsze Tematy
Akcja poboru krwi [20]
Trasa S7 [17]
Dart - zapraszamy [9]
w nowej hucie nie... [8]
Dzia趾i przy Bul... [7]
Odpust w Mogile
W niedziel 17 wrze郾ia odby造 si g堯wne uroczysto軼i odpustu Podwy窺zenia Krzy瘸 安i皻ego w Mogile. Odpustowej sumie przewodniczy metropolita krakowski ks. abp Marek J璠raszewski. Metropolita wyg這si tak瞠 okoliczno軼iow homili, w kt鏎ej skupi si na przes豉niu jakie niesie dla wszystkich Chrystusowy Krzy. „By wiernym Krzy穎wi Chrystusa, to mie d捫enia skierowane ku niebu. Nasza bowiem ojczyzna jest w niebie” - m闚i arcybiskup. Zwr鏂i te uwag na widoczne dzisiaj z jednej strony banalizowanie Krzy瘸, a z drugiej na usuwanie go z przestrzeni publicznej. Przestrzega jednocze郾ie, 瞠 je郵i usunie si Krzy jako znak mi這sierdzia i przebaczenia, to pozostanie jedynie tolerancja jako zgoda i przyzwolenie na wszelkie z這. Zwraca uwag, 瞠 „Krzy jest znakiem mi這軼i Bo瞠j do ka盥ego z nas. Krzy jest ci庵造m wo豉niem o mi這嗆 mi璠zy lud幟i, o pojednanie, przebaczenie i zgod”.
W tym roku, na o速arzu polowym, przy kt鏎ym sprawowana by豉 odpustowa suma obok tradycyjnie obecnych relikwii Krzy瘸 安i皻ego znalaz造 si tak瞠 relikwie 鈍. Brata Alberta.
(f)


Fot. Andrzej Kalinowski
Czy Plesz闚 doczeka si gazu?
Mieszka鎍y Pleszowa od lat staraj si o doprowadzenie gazu do ich dom闚. Pierwsze wnioski do PGNiG w tej sprawie kierowane by造 w roku 2010. Dzi sytuacja staje si coraz bardziej powa積a, gdy od wrze郾ia 2019 roku na terenie Krakowa obowi您ywa b璠zie zakaz stosowania paliw sta造ch do ogrzewania dom闚.
Sprawa Pleszowa jest paradoksalna o tyle, 瞠 ta dawna podkrakowska wie a dzi podmiejskie osiedle Dzielnicy XVIII Nowej Huty ze wszystkich stron wr璚z otoczone jest gazem. Z instalacji gazowej korzysta Arcelor Mittal. Gaz maj na przyk豉d mieszka鎍y pobliskich Branic (tam dochodzi nitka z Niepo這mic). Dost瘼 do sieci maj Wr騜enice i Ko軼ielniki. Gaz posiada granicz帷a z Pleszowem Mogi豉. Tylko mieszka鎍y Pleszowa gazu nie maj. Jak anonimowo przyznaj pracownicy krakowskiej gazowni – nie maj, bo poci庵ni璚ie tam gazowej instalacji po prostu jest ekonomicznie nieop豉calne.
A tymczasem, po likwidacji strefy ochronnej wok馧 kombinatu, w Pleszowie budowanych jest coraz wi璚ej nowych dom闚, a stare s gruntownie remontowane. Nie s造cha – przynajmniej na razie – by Urz康 Miasta Krakowa mia jaki pomys, jak pom鏂 mieszka鎍om. A ci s逝sznie obawiaj si tego, co b璠zie za dwa lata. Przej軼ie na ogrzewanie elektryczne dom闚 wi捫e si z o wiele wy窺zymi kosztami ni ogrzewanie piec闚 gazem. Pojawi si wi璚 pomys instalowania na posesjach du篡ch zbiornik闚 na gaz skroplony – ale to te s du瞠 koszty. Mieszka鎍y s逝sznie pytaj: czy jeste鄉y mieszka鎍ami drugiej lub nawet trzeciej kategorii? MPEC nie podci庵nie do nas instalacji centralnego ogrzewania, bo to si nie op豉ca. Gazownia r闚nie nie doprowadzi instalacji gazowej, bo te si nie op豉ca.
- Ju raz zostali鄉y dotkliwie poszkodowani, gdy na terenie Pleszowa zacz皻o budowa kombinat, odebrano nam ziemi, a p騧niej wok馧 huty ustanowiono stref ochronn zabraniaj帷 nam nawet remontowa nasze domy. Dzi, w wolnej Polsce, zn闚 jeste鄉y karani zakazem u篡wania paliw sta造ch. Rozumiemy walk ze smogiem – ale dlaczego tylko my mamy za t walk ponosi nieproporcjonalne do innych mieszka鎍闚 Krakowa koszty? - 瘸l si mieszka鎍y.
Tymczasem w trakcie jednego z posiedze Komisji Ekologii i Ochrony Powietrza Rady Miasta Krakowa odbytego w roku ubieg造m przedstawiciel Polskiej Sp馧ki Gazownictwa nie pozostawia z逝dze. - Przeprowadzili鄉y bardzo d逝g i skrupulatn analiz, jednak ta inwestycja nie zamknie si ekonomicznie. A niestety, wedle prawa nie mamy mo磧iwo軼i dofinansowywa takich inwestycji. W tym rejonie jest zbyt ma造 potencja, by zamontowa tam sie gazow. Jedyn szans dla tego rejonu jest du瘸 inwestycja, przedsi瑿iorstwo, kt鏎e r闚nie zg這si這by zapotrzebowanie na gaz – m闚i zebranym radnym. - Na dzisiaj nie ma tam mo磧iwo軼i przy陰czenia Pleszowa do sieci – doda.
C騜, do wej軼ia w 篡cie zakazu stosowania paliw sta造ch (w璕la czy drewna) pozosta這 jeszcze dwa lata. To czas, by nad problemem pilnie pochyli造 si zar闚no w豉dze Krakowa jak i w豉dze gazowniczej sp馧ki, kt鏎a ma przed sob misj zaspokojenia gazowych potrzeb Polski i Polak闚. Nawet, gdy na jakim terenie niezbyt to si op豉ca. Bo tego wymaga zwyk豉 sprawiedliwo嗆 wobec tych, kt鏎zy w wyniku wielkiej socjalistycznej budowy ju raz zostali skrzywdzeni. Dla niech najlepsz rekompensat by豚y p造n帷y do ich gospodarstw gaz. O tym aspekcie, obok aspektu czysto ekonomicznego, te trzeba pomy郵e.
Tym bardziej, 瞠 na oficjalnej stronie Polskiej Sp馧ki Gazownictwa mo瞠my przeczyta: „Jeste鄉y 鈍iadomi znaczenia roli, jak odgrywamy zar闚no w otoczeniu rynkowym, jak i wobec 鈔odowiska naturalnego i spo貫czno軼i lokalnej, dlatego ka盥ego dnia d捫ymy do odpowiedzialno軼i. Uwzgl璠niamy zasady CSR (spo貫cznej odpowiedzialno軼i biznesu) zar闚no w strategii rozwoju firmy, jak i w naszej codziennej dzia豉lno軼i, gdy wiemy, 瞠 dzia豉nia takie s jednym z warunk闚 skutecznego budowania d逝goterminowej warto軼i przedsi瑿iorstwa. Odpowiedzialno嗆 spo貫czn rozumiemy jako gotowo嗆 firmy do odpowiadania za jej dzia豉nia, ale tak瞠 odpowiadania na wyzwania i oczekiwania otoczenia. Odpowiedzialno嗆 to gotowo嗆 do odpowiadania na relacje z rzeczywisto軼i
No w豉郾ie, oczekiwania lokalnej spo貫czno軼i Pleszowa s jasne. Czy Sp馧ka odpowie na te oczekiwania?
A kwestia op豉calno軼i doprowadzenia sieci gazowej do Pleszowa te nie jest tak jednoznaczna, jakby si wydawa這. Plesz闚, to teren, kt鏎y w najbli窺zych latach b璠zie si dynamicznie rozwija. A gaz, je郵i si pojawi, b璠zie ten rozw鎩 dynamizowa.
Jan L. Franczyk

Bie鎍zyce 鈍i皻owa造
10 wrze郾ia br. na terenie M這dzie穎wego Domu Kultury im. Korczaka odby造 si ju 19 Spotkania Bie鎍zyckie. Gospodarzami imprezy byli Andrzej Buczkowski – przewodnicz帷y Rady i Zarz康u Dzielnicy XVI Bie鎍zyce oraz Monika Modrzejewska – dyrektor MDK. Pogoda dopisa豉, mo積a by這 skorzysta bezp豉tnie z weso貫go miasteczka, zrobi pami徠kowe zdj璚ie w fotobudce. Licznie przybyli mieszka鎍y oraz go軼ie 鈍ietnie si bawili. Gwiazd wieczoru by K.A.S.A. Przewodnicz帷y Andrzej Buczkowski zako鎍zy Spotkania Bie鎍zyckie zaproszeniem na kolejne za rok.
Magdalena Dziedzic


Fot. Andrzej Kalinowski
W sercu Nowej Huty – ARIE POD NOWOHUCKIM NIEBEM
W sobot, 2 wrze郾ia w Alei R騜 odby豉 si „Gala operetkowa”. Wyst徙ili soli軼i Opery Krakowskiej: Katarzyna Ole-Blacha, Iwona Socha, Adam Szersze, Andrzej Lampert i Tomasz Kuk. Towarzyszy豉 im Orkiestra Opery Krakowskiej pod kierownictwem Tomasza Tokarczyka. Gal zorganizowa這 Krakowskie Biuro Festiwalowe.
Na repertuar koncertu z這篡造 si utwory kojarz帷e si wprost z muzyk, kt鏎 przez d逝gie lata zachwyca najwybitniejszy polski tenor Jan Kiepura oraz kt鏎a tradycyjnie wype軟ia teatry muzyczne, operetkowe i musicalowe. Us造szeli鄉y m.in. kompozycie J. Straussa, zachwycaj帷e kunsztem, jak i lekko軼i. Zabrzmia豉 „Uwertura” z „Barona cyga雟kiego”, „Czardasz” z „Zemsty nietoperza” – najbardziej popularne operetki na 鈍iecie oraz aria z „Wiede雟kiej krwi” – ostatniej operetki J. Straussa. Nie zabrak這 te kompozycji E. K嫮m嫕a, w tym utwor闚 ze s造nnej „Ksi篹niczki czardasza”, ujmuj帷ej melodyczn inwencj autora i „Hrabiny Maricy” - dzie, kt鏎e zapewni造 kompozytorowi miejsce w鈔鏚 najwybitniejszych tw鏎c闚 operetkowych XX wieku. W repertuarze znalaz si tak瞠 fragment z pierwszej wielkiej operetki J. Offenbacha – „Orfeusz w piekle”. To dzie這, kt鏎e posiada wiele pi瘯nych fragment闚 lirycznych, zachwyca pomys這wo軼i i muzycznym dowcipem. By造 te nawi您ania do muzyki popularnej lat 20. i 30., kt鏎e oferuje „Wiktoria i jej huzar” P. 繅rah嫥a. Przyk豉dem po陰czenia r騜nych kultur i rodzaj闚 muzyki by豉 jedna z dw鏂h oper skomponowanych przez G. Gershwina „Porgy and Bess”. Kompozytor wykorzysta w niej elementy muzyki powa積ej, jazzowej i rozrywkowej, a jednym z najs造nniejszych jej fragment闚 jest ko造sanka „Summertime”. Arty軼i wykonali tak瞠 fragmenty z „West Side Story”, jednego z broadwayowskich musicali L. Bernsteina oraz piosenki z repertuaru J. Kiepury, takie jak „Ninon” czy „Brunetki, blondynki” oraz s造nn neapolita雟k pie填 E. Curtisa „Non ti scordar di me”.
Nowohucka gala, jak zwykle, zgromadzi豉 liczn publiczno嗆, kt鏎a nie szcz璠zi豉 oklask闚.
(f)


Fot. Andrzej Kalinowski
UROCZYSTO列I ODPUSTOWE KU CZCI PODWY特ZENIA KRZY涉 名I邛EGO
Rze嬌y w renowacji
Do renowacji, wytypowanych zosta這 siedem najbardziej charakterystycznych nowohuckich rze嬌 i instalacji artystycznych. Prace maj zosta zako鎍zone w pa寮zierniku tego roku.
W鈔鏚 nich jest np. „Syrenka” Magdaleny Jaroszy雟kiej (powsta豉 1963-65), kt鏎a stoi w parku Wi郾iowy Sad. Rze嬌a wykonana zosta豉 z zaprawy imituj帷ej kamie z dodatkiem bardzo drobnych, bia造ch kamyk闚. Jest najlepiej zachowana, poniewa w 2006 r. przesz豉 konserwacj. Mimo tego kamie wymaga ju oczyszczenia i zabezpieczenia przed wilgoci. Konieczne jest tak瞠 uzupe軟ienie ubytk闚.
Tak瞠 druga z rze嬌 w Wi郾iowym Sadzie zwana przez miejscowych „奸imakiem w szuwarach” (a mo瞠 bardziej przypominaj帷a kobr?)– te b璠zie odnawiana. Prace tu ju w豉軼iwie si zacz窸y. Na razie oczyszczono kolorowe kafelki, kt鏎e s ozdob skomplikowanej konstrukcji. Autor tej rze嬌y jest nieznany.
Odzyskuje swoje dawne kszta速y znajduj帷a si w najgorszym stanie spo鈔鏚 nowohuckich rze嬌 - „Macierzy雟two” z osiedla Piast闚. Przedstawia kobiet z male鎥im dzieckiem na kolanach. Wykonana jest z nietrwa貫go kamienia – wapienia pi鎍zowskiego i dlatego postacie, po latach by造 ju bardzo rozmyte i trudne do rozpoznania. Rze嬌a pewnie stan窸a w latach siedemdziesi徠ych wraz z budow osiedla, ale dopiero teraz po latach jest odnawiana. Tu r闚nie nie znamy artysty kt鏎y j stworzy.
W鈔鏚 rze嬌 przeznaczonych do renowacji jest r闚nie „Ryba” w parku Ratuszowym i instalacja „Skrzyd這” w parku Lotnik闚 oraz betonowa rze嬌a („Picasso”?) na Plantach Mistrzejowickich.
(kl)


Z rozmytych r瘯 czasu kszta速闚 wy豉nia si „Macierzy雟two” rze嬌a nieznanego autorstwa z os. Piast闚.
Historia Solidarno軼i opowiedziana
Losy Nowej Huty: miasta i huty stali od pocz徠ku s wpisane w najnowsz histori Polski. Przy okazji rocznicy Porozumie Sierpniowych przypomnijmy, 瞠 w Nowej Hucie – obok innych – mo積a p鎩嗆 nowohuckimi 郵adami „Solidarno軼i”.
U 廝鏚豉, czyli w hucie
„Solidarno嗆” w Nowej Hucie upami皻nia przede wszystkim Aleja Solidarno軼i. To jedna g堯wnych arterii Nowej Huty. Pocz徠kowo nosi豉 nazw Alei Przodownik闚 Pracy. W 1958 r. przemianowana zosta豉 na Alej W這dzimierza Lenina, a od 1991 r. - na Alej Solidarno軼i. Aleja wiedzie od Placu Centralnego do bramy g堯wnej krakowskiej huty. To tutaj by這 g堯wne 廝鏚這 oporu w latach osiemdziesi徠ych.
Zatrudniaj帷y w 1980 r. blisko 40 tys. pracownik闚 kombinat by 軼i郵e kontrolowany przez w豉dze. Komuni軼i za wszelk cen nie chcieli dopu軼i do wybuchu protestu w Nowej Hucie. Mimo to ju w drugiej po這wie sierpnia 1980 r. w Hucie im. Lenina rozpocz窸y si pierwsze strajki, wyra瘸j帷e poparcie dla protestuj帷ych na Wybrze簑. W pierwszym tygodniu wrze郾ia rozpocz皻o dzia豉nia zmierzaj帷e do stworzenia Niezale積ych Samorz康nych Zwi您k闚 Zawodowych w oparciu o Porozumienia Gda雟kie.
W Hucie im. Lenina powsta豉 najliczniejsza w Polsce organizacja zak豉dowa „Solidarno軼i” – Komisja Robotnicza Hutnik闚, zrzeszaj帷a w grudniu 1980 r. ju 34 tys. pracownik闚 kombinatu. „Solidarno嗆” Nowej Huty, kt鏎 od marca 1981 r. kierowa Mieczys豉w Gil, odegra豉 znacz帷 rol w przemianach spo貫czno-gospodarczych w Krakowie i w Polsce. Histori Komisji Robotniczej Hutnik闚 NSZZ Solidarno嗆 przypomina ods這ni皻a w 2013 r. tablica na bramie g堯wnej huty, na kt鏎ej zapisano najwa積iejsze wydarzenia z lat 1980-1989.
- Po wprowadzeniu stanu wojennego huta sta豉 si centralnym o鈔odkiem oporu w Ma這polsce. To w豉郾ie na jej terenie dosz這 do najwi瘯szego ze strajk闚, rozpocz皻ego 13 grudnia 1981 r. i zako鎍zonego rozbiciem przez oddzia造 ZOMO nad ranem 16 grudnia 1981 r. Mimo atmosfery zastraszenia oraz skazania przyw鏚c闚 strajku, Edward Nowaka i Mieczys豉wa Gila, na kary wi瞛ienia, przyst徙iono do odbudowy struktur zwi您kowych, na kt鏎ych czele stan瘭i „hutnicy” Stanis豉w Handzlik, W豉dys豉w Hardek i Jan Ciesielski. W 1988 r. brama kombinatu po raz kolejny zapisa豉 si w owym ponurym rozdziale historii, gdy p騧n wiosn dosz這 pod ni do brutalnej pacyfikacji strajku kwietniowo-majowego. By豉 to ostatnia taka akcja ZOMO w PRL. To w豉郾ie strajk w HiL w 1988 r. rozpocz掖 ostateczny proces demonta簑 systemu poja速a雟kiego w Polsce i w Europie – pisze w opracowaniu Ma這polskiego Szlaku Solidarno軼i Adam Gliksman.
To sprzed bramy g堯wnej huty wyrusza造 pochody protestacyjne w okresie stanu wojennego. Pierwszy marsz zorganizowano 30 kwietnia 1982 r. W sumie, by這 ich 32. Hutnicy maszerowali w pochodzie, w stron Placu Centralnego.
Po raz ostatni marsz zosta zorganizowany 1 maja 1989 r. i wi鏚 z centrum Nowej Huty do kombinatu, symbolizuj帷 powr鏒 odrodzonej „Solidarno軼i” do huty.


Pomnik Prasy Podziemnej przed ko軼io貫m w os. Szklane Domy
W sobot, 2 wrze郾ia w Nowohuckim Centrum Kultury XIV edycja Medalu – „Dzi瘯ujemy za wolno嗆”
W 2014 roku Stowarzyszenie Sie Solidarno軼i ustanowi這 Medal „Dzi瘯ujemy za wolno嗆”. Medal ten stanowi symboliczne wyra瞠nie wdzi璚zno軼i i podzi瘯owanie dla mo磧iwie szerokiego kr璕u ludzi, kt鏎zy w okresie po 13 grudnia 1981 roku brali udzia w tworzeniu wolno軼i i niepodleg這軼i demokratycznej i samorz康nej Rzeczpospolitej Polskiej.
Z這篡造 si na ni wielkie czyny ale i te mniejsze, codzienne dzia豉nia, tak瞠 os鏏 mniej znanych a czasami zapomnianych, bywa 瞠 ju nie 篡j帷ych. Ka盥emu z nich nale篡 powiedzie: „Dzi瘯ujemy za wolno嗆”. Medal ma charakter kole瞠雟ki, 鈔odowiskowy o zasi璕u Ma這polskim. Do chwili obecnej, 陰cznie przyznanych zosta這 ponad pi耩set medali „Dzi瘯ujemy za wolno嗆”.
Idea przyznawania medalu „Dzi瘯ujemy za wolno嗆” spotka豉 si z bardzo 篡czliwym przyj璚iem w 鈔odowisku ludzi Solidarno軼i oraz opozycji. Nadawanie medalu ma uroczysty charakter, u鈍ietnione jest koncertem muzycznym i poetyckim. Przybywaj osoby wyr騜nione medalem wraz z bliskimi, kolegami z zak豉d闚 pracy, czy te 鈔odowiska, w kt鏎ym prowadzili dzia豉lno嗆 opozycyjn. Zdarza這 si przekazanie medalu „Dzi瘯ujemy za wolno嗆’ podczas uroczysto軼i pogrzebowych zmar貫j osoby. Warto doda, 瞠 na wielu nagrobkach os鏏 nie篡j帷ych umocowane zosta造 plakiety nagrobne tego medalu.
Medal „Dzi瘯ujemy za wolno嗆” nie ma 瘸dnej politycznej konotacji, przyznawany jest ludziom, kt鏎zy kiedy mieli odwag dzia豉 nara瘸j帷 swoje zdrowie a nawet 篡cie, bezinteresownie dzia豉j帷 na rzecz innych, cz瘰to kosztem swojego rozwoju, nauki, kariery, dorobku swojego i rodziny. Dzisiejsze podzia造 spo貫czne i obecne pogl康y a tak瞠 dzia豉lno嗆 nie stanowi dla nas 瘸dnego odniesienia.
W XIV edycji Medalu, zgodnie z decyzj Kapitu造 z 7 sierpnia br., uhonorowanych zostanie czterdziestu ludzi nauki, a wi璚 naukowcy, nauczyciele akademiccy, pracownicy wy窺zych uczelni, akademii, instytut闚, intelektuali軼i ze 鈔odowiska katolickiego, szczeg鏊nie zwi您ani z „Tygodnikiem Powszechnym”, „Znakiem” i wsp鏊notami akademickim. Wnioski o medal zg這sili ich koledzy ju posiadaj帷y to wyr騜nienie albo Stowarzyszenie Sie Solidarno軼i. W鈔鏚 nagrodzonych s osoby powszechnie znane jak np. ks. J霩ef Tischner czy niedawno zmar造 prof. Jerzy Vetulani ale tak瞠 osoby znane g堯wnie w swoich dziedzinach naukowych, albo swoim towarzyszom podziemnej dzia豉lno軼i opozycyjnej i solidarno軼iowej.
Z okazji 37. rocznicy podpisania Porozumie Sierpniowych oraz powstania "Solidarno軼i", uhonorowana zostanie kolejna grupa ludzi Solidarno軼i i opozycji w dniu 2 wrze郾ia 2017 roku, w Nowohuckim Centrum Kultury o godz. 18:00. Po uroczysto軼i odb璠zie si koncert Piotra Bukartyka – autora, kompozytora i wykonawcy, m.in. poezji 酥iewanej.
(f)

W walce z ko豉tkiem i spuszczelem – Ko軼i馧 鈍. Bart這mieja w foli
To nie jest artystyczny happenig, cho ca造 ko軼i馧 pod wezwaniem 鈍i皻ego Bart這mieja w Mogile zosta szczelnie owini皻y foli. To element walki z owadami, szkodnikami 瞠ruj帷ymi w drewnianych elementach 鈍i徠yni. Chrz御zcz - spuszczel pospolity, zagrozi m.in. zabytkowemu portalowi, jedynemu takiemu w Europie. Gotyckiemu portalowi d瑿owemu, wyrze嬌ionemu w 1466 roku, ze s造nnym podpisem kr鏊ewskiego cie郵i Macieja M帷zki. Portal znajduje si od strony po逝dniowej, nad bocznym wej軼iem do ko軼io豉. Jest zas這ni皻y daszkiem i dodatkowymi drzwiami, dla ochrony przed wp造wem warunk闚 atmosferycznych.
W bezpo鈔ednim s御iedztwie d瑿owego portalu mocowane s belki modrzewiowe. To tam w豉郾ie pojawi si nieproszony go嗆, szkodnik, chrz御zcz drewniojad. Nie jedyny. Na p馧nocnej 軼ianie ko軼io豉 瞠ruje inny szkodnik – ko豉tek. A kilka pokole tych drwenolubnych owad闚 mo瞠 ca趾owicie unicestwi meble, a nawet drewniane konstrukcje budowlane.
- Zniszczenia na razie nie s bardzo du瞠, ale niebezpieczne, gdyby owady si rozprzestrzeni造. Dlatego, w porozumieniu z miejskim konserwatorem zabytk闚 podj瘭i鄉y decyzj o fumigacji - m闚i ojciec Wincenty Zakrzewski cysters, proboszcz parafii 鈍. Bart這mieja.
Gaz rozpylany jest wewn徠rz ko軼io豉, dlatego najpierw nale瘸這 budowl uszczelni. St康 to foliowe, wsp馧czesne „opakowanie” ko軼io豉. Chodzi r闚nie o to, by nie oddzia造wa na 鈔odowisko zewn皻rzne i nie zatru, przy okazji, po篡tecznych owad闚. Gaz, kt鏎ego u篡to do walki ze szkodnikami nie powoduje zniszczenia polichromii i z這ce. To nowatorska pr鏏a i rozwi您anie na skal Ma這polski. Zarazem – du瞠 przedsi瞝zi璚ie techniczne i logistyczne.
Gazowanie rozpocz皻o 8 sierpnia. W mi璠zyczasie prowadzono pomiar st篹enia gazu wewn徠rz 鈍i徠yni. Dawka okaza豉 si prawid這wa. To pierwsza faza walki ze szkodnikami niszcz帷ymi drewno. Zako鎍zy si 14 sierpnia. Potem odb璠zie si spryskiwanie obiektu z zewn徠rz. Ma to zabezpieczy ko軼i馧 przed powrotem owad闚. A na koniec – porz康ne wietrzenie. Ta konserwatorska interwencja, w 90 procentach jest finansowana przez Spo貫czny Fundusz Odnowy Zabytk闚 Krakowa,
- 安i徠yni chcemy udost瘼ni wiernym i pielgrzymom na odpust Mogilski, kt鏎y rozpoczyna si 14 wrze郾ia - zapowiada ojciec Wincenty.
Do 1702 roku, dzi oddzielone tereny wok馧 obu 鈍i徠y: bazyliki i 安. Bart這mieja stanowi造 ca這嗆. Ogrodzone by造 wsp鏊nym murem, oblane wodami Wis造, D逝bni i staw闚 rybnych. Wje盥瘸這 si do jedn drog wjazdow od p馧nocy. Drogi w kierunku Wis造 jeszcze nie by這. W tym czasie Cystersi nie wykorzystywali 鈍i徠y klasztornych do pos逝gi religijnej dla mieszka鎍闚 pobliskich wsi i swoj 鈍i徠yni udost瘼niali tylko w wyj徠kowe 鈍i皻a. Wiernym - s逝篡造 skromne ko軼i馧ki parafialne. Takim by te ko軼i馧 鈍. Bart這mieja, usytuowany w pobli簑 klasztoru. Obecny ko軼i馧ek, powsta w miejscu poprzedniego, zbudowanego przez Odrow捫闚 jeszcze przed przybyciem cysters闚. Budowniczym ko軼io豉 by mistrz stolarski Mathias M帷zka. M帷zka by cie郵 niezwyk造m. Musia by mistrzem w swym fachu, bo jego dzie豉 spotka造 si z najwy窺zym uznaniem – w豉郾ie tytu貫m „cie郵i kr鏊ewskiego”. Ko軼i馧 w Mogile mistrz M帷zka wybudowa na polecenie opata Piotra Hirschberga. 安i徠yni konsekrowa biskup krakowski Jan Rzeszowski. Gdy w s御iedztwie ko軼io豉 wybudowano dzwonnic z kopulastym dachem i bram przejazdow, wiod豉 ona nie tylko do ko軼io豉, ale r闚nie na znajduj帷y si wok馧 ko軼i馧ka cmentarz. Grzebano na nim wiernych do 1836 roku, do czasu wyznaczenia nowego cmentarza, poza zabudowaniami wsi Mogi豉.
Remonty konserwatorskie i odtworzeniowe w Opactwie Cysters闚 w Mogile prowadzone s od kilku lat. Je郵i chodzi o ko軼i馧 鈍. Bart這mieja,to kilka lat temu wyremontowano tu wie輳 dzwonn, kt鏎a strze瞠 wej軼ia i zaprasza do drewnianego ko軼i馧ka. Dzwonnica o „z這tych architektonicznych proporcjach”, stan窸a w tym miejscu w 1752 roku. Dzwony - dotrwa造 do II wojny 鈍iatowej, gdy zarekwirowali je Niemcy. Podczas ostatniego remontu wie瘸 dzwonna zosta豉 podniesiona do wsp馧czesnego poziomu ul. Klasztornej. Zosta豉 te wyprostowana – wr鏂i豉 do pierwotnego kszta速u.
Sam drewniany ko軼i馧 pod wezwaniem 鈍. Bartlomieja nale篡 do najcenniejszych zabytk闚 sakralnej architektury drewnianej polskiego 字edniowiecza, a jego nietypowy, tr鎩nawowy uk豉d przestrzenny, stanowi rzadko嗆 w鈔鏚 ko軼io堯w gotyckich, kt鏎e charakteryzuj si na og馧 budow jednonawow.
Walka z owadami zagra瘸j帷ymi drewnianemu ko軼io這wi, to ju kolejny z etap闚 remontu i konserwacji zabytkowego, drewnianego ko軼i馧ka w Mogile.
- W przysz造m roku w ko軼iele 鈍. Bartlomieja chcieliby鄉y wymieni ca造 gont, ca貫 poszycie dachu. Jest w op豉kanym stanie, ju kilka miejsc musieli鄉y zabezpiecza awaryjnie. Planujemy wymian gontu, wymian ocieplenia stropu i prace na oryginalnej (o uk豉dzie storczykowatym) wi篥bie dachowej - zapowiada mogilski proboszcz.
W ramach remontu – planowane s r闚nie interwencyjne prace w drewnianych 軼ianach ko軼i馧ka by zorientowa si gdzie nale篡 uzupe軟i spustoszenie po owadach-szkodnikach. Jednym z najbardziej wa磬ich zada jest ocena stanu filar闚 ko軼io豉, kt鏎e licz sobie 600 lat, tak瞠 filar闚 podtrzymuj帷ym ch鏎 organowy. Przez lata filary nieco si skrzywi造. To w konstrukcjach drewnianych nic dramatycznego, ale tak naprawd dopiero po zdj璚iu dachu oka瞠 si, jak du瘸 interwencja konserwatorsko-rekonstrukcyjna jest potrzebna.
Krystyna Lenczowska

Kwiaty dla motyli w ogrodzie ARTzony.
Rusa趾a, bielinek, pa kr鏊owej … to najbardziej znane spo鈔鏚 oko這 160 gatunk闚 motyli zamieszkuj帷ych Polsk. Te, b璠帷e symbolem pi瘯na i zwiewno軼i, owady s mile widzianym go軼iem w ka盥ym ogrodzie. Dzi瘯i inicjatywie Towarzystwa Ratowania Kultury w Nowej Hucie oraz Funduszu Partnerstwa ogr鏚 na os. G鏎ali przy ARTzonie ma szans zaroi si od motyli i pszcz馧.



Nale膨 do olbrzymiej, licz帷ej kilka milion闚 gatunk闚 gromady owad闚. Podobnie jak wszyscy przedstawiciele tej gromady maj trzy pary n鏬 i cia這 podzielone na trzy odcinki: g這w, tu堯w i odw這k – bywa, 瞠 g瘰to ow這sione. Znaczn cz窷 ich g這wy zajmuj du瞠, p馧kuliste oczy. W Polsce istnieje oko這 150 gatunk闚 motyli dziennych i ponad 3 tysi帷e ciem, motyli nocnych. 砰j od kilku dni do prawie roku. Na 鈍iecie opisano blisko 200 tysi璚y gatunk闚 tych owad闚; wi璚ej jest tylko chrz御zczy. To niezwykle ciekawe zwierz皻a: motyle mog by truj帷e, a niekt鏎e 熤y nie jedz przez ca貫 swoje „doros貫” 篡cie - 篡j dzi瘯i zapasom t逝szczu, kt鏎e zgromadzi造 jako larwy. S wyj徠kowym przedstawicielem owad闚 – jako jedyne chyba nie wzbudzaj w nikim wstr皻u czy strachu. S „mile widzianym go軼iem” w ka盥ym ogrodzie. Dobrze jest zatem wiedzie, 瞠 s ro郵iny, kt鏎e przyci庵aj je w spos鏏 szczeg鏊ny. Jednym z takich motylowych „wabik闚” (pono najskuteczniejszym) jest Budleja Dawida nazywana te motylim krzewem. Bardziej kojarzon ro郵in, r闚nie lubian przez motyle jest lawenda. Warto dowiedzie si jakie jeszcze kwiaty lubi motyle i posadzi je w ogrodzie, je郵i chcemy przyjmowa „skrzydlatych go軼i”. Takie w豉郾ie kwiaty zasadzone specjalnie z my郵 o motylach rosn w ogrodzie spo貫cznym na os. G鏎ali, przy ARTzonie O鈔odka Kultury im. C. K. Norwida. Ro郵iny zosta造 posadzone 18 lipca podczas warsztatowego spotkania. Organizatorami inicjatywy by造 Towarzystwo Ratowania Kultury w Nowej Hucie oraz Fundusz Partnerstwa. Wszyscy przybyli uczestnicy spotkania wsp鏊nie posadzili ro郵iny (budleje, je鄴wki, pysznog堯wki, 逝biny, floksy oraz lawend), kt鏎ych zadaniem jest zwabienie motyli i pszcz馧 do ogrodu. By豉 to wspania豉 okazja do wzajemnego poznania si, rozm闚, 瘸rt闚 i budowania plan闚 na najbli窺zy czas. Ju w trakcie sadzenia ro郵in do ogrodu zawitali pierwsi skrzydlaci go軼ie.
Warsztaty zosta造 zorganizowane w ramach projektu pn. Zielona Inicjatywa, kt鏎y jest realizowany przez Towarzystwo Ratowania Kultury w Nowej Hucie oraz Fundusz Partnerstw, finansowany ze 鈔odk闚 Funduszu Inicjatyw Obywatelskich 2017.
(a)
Z NOWEJ HUTY NA MONT BLANC – Z Piotrem Adamem Franczykiem rozmawia Stanis豉w Hortamen
+ Sk康 wzi掖 si pomys na Mont Blanc?
- W zasadzie wszystko sprawi zbieg okoliczno軼i. Po prostu m鎩 kolega, kt鏎y tradycyjnie od lat chodzi na Rysy w warunkach zimowych, od jakiego czasu marzy o czym wy窺zym. Pocz徠kowo chodzi mu po g這wie Gerlach. Jego szwagier Daniel rzuci mu wtedy w 瘸rtach, 瞠 mo瞠 od razu Mont Blanc. Andrzej Nowicki, bo tak nazywa si kolega, pomys potraktowa bardzo powa積ie i ju nied逝go, wraz ze szwagrem, mieli kupione bilety z Krakowa do Lyonu. Wkr鏒ce potem do ekipy do陰czy貫m r闚nie ja – raki i czekan nie by造 mi obce, a taka okazja nie trafia si cz瘰to.
+ Czy to by豉 wyprawa zorganizowana przez jakie biuro, czy pojechali軼ie sami?
- Wyprawa by豉, w zasadzie w ca這軼i, zaplanowana i zorganizowana przez Andrzeja.
+ Jak dotarli軼ie pod Mont Blanc, ile to wszystko kosztowa這?
- Koszty tej konkretnej wyprawy wynios造 ok. 2000 z na uczestnika. Do g堯wnych wydatk闚 zaliczy mo積a:
- Bilety lotnicze: ok. 400 z w obie strony + 200 z baga rejestrowany. Na trzy osoby konieczne by造 dwa baga瞠 rejestrowane po 20 kg.
- Wynajem samochodu + ubezpieczenie: oko這 1000 z. Samoch鏚 by potrzebny, aby dotrze z Lyonu do Les Houches, sk康 zacz瘭i鄉y nasz wypraw. Mogli鄉y tak瞠 przechowa w nim rzeczy niepotrzebne w g鏎ach: walizki, torby lotnicze etc.
- Noclegi – trzy noclegi w schronisku Goûter wynios造 ok. 60 euro od osoby, cz這nkostwo w wybranych klubach g鏎skich uprawnia do zni磬i 5 euro. Do tego dwa noclegi w hotelu „na dole” w Les Houches – ok. 180 z na g這w.
- Ubezpieczenie – mo積a ubezpieczy si w towarzystwie ubezpieczeniowym, mo積a do陰czy do stowarzyszenia g鏎skiego (np. Alpenverein), kt鏎e opr鏂z ubezpieczenia na ca造 rok zapewnia tak瞠 zni磬i w wybranych schroniskach. Koszt to ok. 250 z, z czego ubezpieczenie si w towarzystwie to wy窺ze wyp豉ty odszkodowa, ale bardzo ograniczony czas – tylko kilka dni kosztuje tyle, co roczne ubezpieczenie w Alpenverein.
Oczywi軼ie opr鏂z powy窺zych wydatk闚 jest potrzebny tak瞠 sprz皻 alpinistyczny, kt鏎ego koszty cz瘰to id w tysi帷e z這tych: raki, czekan, lina, plecak, buty wysokog鏎skie, troch sprz皻u wspinaczkowego – uprz篹e, karabinki, p皻le, kaski wspinaczkowe itd.
+ Jak za豉twiali軼ie noclegi?
Nie licz帷 nocleg闚 w podg鏎skich miejscowo軼iach, noclegi w samych schroniskach trzeba rezerwowa z du篡m wyprzedzeniem na stronie F嶮廨ation Fran蓷ise des Clubs Alpins et de Montagne (http://www.ffcam.fr). Rezerwacje otwieraj si w kwietniu/maju (w zale積o軼i od schroniska), jednak ju w chwili otwarcia wiele termin闚 jest zaj皻ych (podobno przewodnicy maj pierwsze雟two przy rezerwacjach). Dlatego warto si tym zaj望 jak najwcze郾iej.
Niekt鏎zy decyduj si te na nocleg pod namiotem na polu namiotowym przy Refuge de Tête Rousse ma wysoko軼i 3167 m. Zimowy biwak na tej wysoko軼i to przygoda sama w sobie, jednak ma swoje minusy: namiot ekspedycyjny, a taki b璠zie potrzebny, gdy wytrzyma mocny wiatr i ewentualne opady 郾iegu, jest drogi i ci篹ki. Do tego dochodzi reszta wyposa瞠nia biwakowego, kt鏎 trzeba wynie嗆 na t wysoko嗆 (karimaty, 酥iwory zimowe).
Oczywi軼ie gdy na wysoko嗆 2412 m. wjedziemy kolejk, zostaje nam do pokonania nieca貫 700 metr闚 przewy窺ze. Kiedy my wchodzili鄉y, kolejka ani gondola nie by造 jeszcze czynne i do pokonania mieli鄉y prawie 3 kilometry w g鏎 – ze sprz皻em biwakowym by這by to jeszcze bardziej bolesne, ni by這. Na minus spania pod namiotem jest jeszcze to, 瞠 atak szczytowy musimy zacz望 te 700 metr闚 ni瞠j, pokonuj帷 niebezpieczny Grand Colouir i wspinaczk grani.
+ Gdzie wy spali軼ie?
- Trzy noce sp璠zili鄉y w schronisku Goûter. Jest to stosunkowo nowe schronisko, zbudowane na wysoko軼i 3815 m. Zast徙i這 ono stare schronisko, kt鏎e, chocia nieczynne, do dzi stoi nieopodal.
Schronisko Goûter okre郵ane jest przez niekt鏎ych jak „UFO”, gdy jest ono wykonane z b造szcz帷ego metalu, a z kszta速u przypomina szerszy ni wy窺zy walec. W 鈔odku jest jednak bardzo przytulnie – wn皻rze wykonane jest w wi瘯szo軼i z drewna. Ca這嗆 sk豉da si z czterech pi皻er – przechowalni sprz皻u przy wej軼iu (nale篡 zostawi tam buty, czekany itp.), sto堯wki i dw鏂h dormitori闚. Niestety w przechowalni sprz皻u skradziono mi ekspres z no瞠m do lin, dlatego sugeruj mniejsze rzeczy bra jednak ze sob do pokoju. W schronisku nie ma tak瞠 bie膨cej wody, a litrowa butelka kosztuje oko這 7 euro, wi璚 trzeba si z tym liczy. Ja wod do picia i przygotowywania posi趾闚 pozyskiwa貫m ze 郾iegu z pomoc kuchenki turystycznej. Schronisko udost瘼nia pok鎩, w kt鏎ym mo積a kuchenki turystycznej bezpiecznie u篡wa.
Sto堯wka otwierana jest wczesnym rankiem (bodaj o 2 nad ranem) i serwuje 郾iadanie dla ludzi atakuj帷ych szczyt. Nast瘼nie jest ponownie otwierana w okolicach 7.00 i jest czynna a do 21.00. Obiad serwowany jest o 17.00 – kosztuje 30 euro, co jest niema陰 sum, ale mo磧iwo嗆 zjedzenia normalnego, gotowanego posi趾u niesamowicie podnosi morale. Zw豉szcza, gdy przez ostatnie dni jada si tylko 篡wno嗆 liofilizowan.
Og鏊nie mi這 wspominam czas sp璠zony w Goûter. Jak na t wysoko嗆 by to jednak luksus, taka opoka cywilizacji we wrogim cz這wiekowi terenie.
+ Jak znosili軼ie kondycyjnie wysoko嗆?
- Spadek wydolno軼i oddechowej to praktycznie norma – co kilka krok闚 trzeba 豉pa oddech, nawet zbyt energiczne wej軼ie po schodach w schronisku powoduje zadyszk.
Do tego dochodz objawy zwi您ane z chorob wysoko軼iow. Ich ilo嗆 i nasilenie to kwestia mocno osobnicza, zale積a tak瞠 od czasu sp璠zonego na aklimatyzacji. Ja nie odczuwa貫m szczeg鏊nych objaw闚 (mo瞠 poza b鏊em g這wy po zej軼iu ze szczytu), ale moim towarzyszom doskwiera造 m.in. brak apetytu, bezsenno嗆, b鏊e g這wy i og鏊ne rozbicie jak przy przezi瑿ieniu.
Nam objawy nie przeszkodzi造 w zdobyciu szczytu, jednak niekt鏎zy alpini軼i zmuszeni s do zej軼ia w d馧 przed zdobyciem szczytu, gdy objawy robi si nie do zniesienia. Ostra choroba wysoko軼iowa mo瞠 sko鎍zy si nawet 鄉ierci!
+ Czy Mont Blanc nale篡 do trudnych szczyt闚?
- Mont Blanc klasyczn drog przez Goûter raczej nie uwa瘸 si za szczyt trudny do zdobycia. Za najniebezpieczniejszy odcinek uchodzi Gran Colouir, zwany czasami Rolling Stones. Jest to nachylony odcinek trasy, kt鏎y trzeba trawersowa, a kt鏎ym regularnie staczaj si kamienie. Bywa, 瞠 bardzo du瞠, o wadze kilkudziesi璚iu kilogram闚. Kamienie cz瘰to zmieniaj trajektori w wyniku odbi, dlatego ci篹ko ich unikn望 – najlepiej jest przekroczy t cz窷 trasy wczesnym rankiem, kiedy ca這嗆 jest jeszcze skuta lodem. Je瞠li jednak idziemy w porze, gdy s這鎍e zacz窸o ju topi lodowo-郾ie積 skorup, najlepsz strategi jest pokonanie kuluaru jak najszybciej.
Trudno軼i dla niekt鏎ych mo瞠 te stanowi trasa za kuluarem, a przed schroniskiem Goûter. Jest to prawie p馧 kilometra wspinaczki po kamieniach w g鏎. Por璚z闚ki pojawiaj si dopiero w po這wie trasy. Ze wzgl璠u na charakterystyk trasy pokonujemy j raczej bez rak闚, co czyni oblodzone i za郾ie穎ne fragmenty wyj徠kowo zdradliwymi.
+ Czy by造 jakie trudne momenty w podej軼iu na szczyt?
- Trudno嗆 samego ataku szczytowego jest mocno zwi您ana z warunkami pogodowymi – a te, jak wiemy, bywaj na takich wysoko軼iach bardzo zmienne. Mo瞠my trafi na „lamp” w s這鎍u i pi瘯n widoczno嗆, mo瞠my na g瘰te chmury (na tej wysoko軼i nieodr騜nialne od mg造), zamiecie i mr霩. Tak naprawd wiatr i temperatury poni瞠j zera s czym, czego na tej wysoko軼i mo瞠my spodziewa si praktycznie zawsze, wi璚 nale篡 by przygotowanym na skrajnie zimowe warunki.
W drodze na Mont Blanc ostatnim przystankiem jest schron Vallot – blaszana „puszka” po這穎na na wysoko軼i 4362 m. Liczyli鄉y, 瞠 w schronie si ogrzejemy i po篡wimy, co podniesie morale. Jednak przez porywisty wiatr, kt鏎y by mocno rezonowany przez konstrukcj schronu, czuli鄉y si jak w oku cyklonu. Ostatecznie zdecydowali鄉y, 瞠 musimy wyruszy, zanim ca趾owicie stracimy ochot…
Pomimo ci篹kich warunk闚 pogodowych i kiepskiej widoczno軼i uda這 nam si jednak zdoby szczyt. Jednak ka盥y z nas mia przynajmniej jeden moment, kiedy powa積ie oblecia go strach. Porywisty wiatr przynajmniej raz sprowadzi kogo na kolana, co dodawa這 emocji podczas pokonywania w御kich grani z przepa軼iami z ka盥ej strony.
+ Plany na przysz這嗆? Oczywi軼ie mam na my郵i plany wspinaczkowe.
- W sierpniu planuj z dw鎩k znajomych zdoby Kazbek, jeden z najwy窺zych szczyt闚 Kaukazu (5 033 m), dosy popularny cel dla polskich alpinist闚. Wysoko嗆 podobna jak Mont Blanc, jednak styl wej軼ia inny – przede wszystkim trasa Kazbek znana jest z du瞠j liczby szczelin, kt鏎ych na klasycznej drodze na Mont Blanc w zasadzie nie ma. Szczeliny w lodzie s jednym z g堯wnych zagro瞠 na lodowcach. Cz瘰to niewidoczne i przysypane 郾iegiem, stanowi swoiste pu豉pki na w璠ruj帷ych. Bezpieczne poruszanie si w takim terenie wymaga szeregu umiej皻no軼i, w tym wi您ania si lin, hamowania czekanem czy zak豉dania stanowisk asekuracyjnych. Te umiej皻no軼i mo積a zdoby na kursach zimowej turystyki g鏎skiej, kt鏎e organizowane s r闚nie w Tatrach.
Dodatkow atrakcj podczas wyprawy na Kazbek b璠zie biwak zimowy – wi瘯szo嗆 turyst闚 decyduje si na nocleg pod namiotem, kt鏎y mo積a rozbi np. pod Stacj Meteo – prywatnym schronem na wysoko軼i 3653 m.
Po wyprawie na Kazbek ko鎍zy si powoli sezon na g鏎y wysokie, wi璚 pozostanie mi czeka na zim w Tatrach. A w dalszej perspektywie – kolejne szczyty Korony Europy!
+ Dzi瘯uj za rozmow.


Strona 7 z 145 << < 4 5 6 7 8 9 10 > >>
 
Ten serwis u篡wa cookies i podobnych technologii (brak zmiany ustawienia przegl康arki oznacza zgod na to)




Prezentowane na stronie internetowej informacje stanowi tylko cz窷 materia堯w, kt鏎e w ca這軼i znale潭 mo積a w wersji drukowanej "G這su - Tygodnika Nowohuckiego".
Logowanie
Nazwa U篡tkownika

Has這



Nie jeste jeszcze naszym U篡tkownikiem?
Kilknij TUTAJ 瞠by si zarejestrowa.

Zapomniane has這?
Wy郵emy nowe, kliknij TUTAJ.
Reklama


Copyright by G這s - Tygodnik Nowohucki © 2005-2014