Ju¿ po raz pi±ty zapraszamy Pañstwa do odkrywania mniej znanej przesz³o¶ci dzisiejszej Nowej Huty, zbudowanej na terenach kilkudziesiêciu dawnych podkrakowskich wsi, których historia siêga ¶redniowiecza, a nawet staro¿ytno¶ci. Tym razem przedstawiamy historiê Wadowa, który w 1951 roku zosta³ w³±czony do Krakowa, a obecnie znajduje siê w granicach administracyjnych Dzielnicy XVII – Wzgórza Krzes³awickie. Wystawa po¶wiêcona tej miejscowo¶ci zosta³a otwarta w ¶rodê 22 wrze¶nia br, w nowohuckim oddziale Muzeum Historycznego Miasta Krakowa na os. S³onecznym 16.
Historia Wadowa zosta³a opowiedziana przez dzieje jego kolejnych w³a¶cicieli. A byli to ludzie nietuzinkowi, niejednokrotnie zas³u¿eni dla polskiej nauki i kultury, maj±cy wp³yw na najwa¿niejsze wydarzenia w historii Polski i Krakowa. Bo obok s³ynnego Klemensa Gryfity, kasztelana krakowskiego, fundatora klasztoru Benedyktynek w Stani±tkach, znajdziemy w¶ród nich walcz±cego z biskupem krakowskim i sprzyjaj±cego husytom Spytka z Melsztyna. Pod koniec XVIII wieku w³a¶cicielem Wadowa zosta³ doktor medycyny, reformator nauczania lekarzy na krakowskiej uczelni, twórca pierwszego szpitala klinicznego w Krakowie – Andrzej Badurski. Po nim dziedzictwo przejêli s³ynni krakowscy aptekarze: Jan Andrzej Szaster, kierownik pierwszej katedry farmacji na Uniwersytecie Krakowskim oraz kontynuator jego dzie³a, doktor Antoni Szaster. W XIX wieku Wadów sta³ siê domen± kobiet: w³a¶cicielk± Wadowa zosta³a Anna Szaster, ¿ona Antoniego, patriotka otoczona powszechnym szacunkiem i stawiana za wzór do na¶ladowania, po której wie¶ odziedziczy³a jej wnuczka, Anna Ró¿ycka, odwa¿na dziewczyna, która za konspiracyjn± pracê na rzecz wyzwolenia ojczyzny zginê³a w austriackiej twierdzy. W 1874 roku kolejn± w³a¶cicielk± zosta³a Helena z Wê¿yków Badeniowa, twórczyni salonu literackiego, powa¿ana przez krakowskie ¶rodowisko literackie. Kolejny w³a¶ciciel, drugi m±¿ Heleny Badeniowej, Kazimierz Morawski, o ma³y w³os nie zosta³ prezydentem Rzeczypospolitej… Ciekawe losy tych postaci przedstawione zostan± poprzez nieliczne ocala³e pami±tki: portrety, fotografie, rzeczy codziennego u¿ytku oraz dokumenty, a nawet reporta¿e radiowe i telewizyjne, pieczo³owicie przechowywane zarówno przez instytucje, jak i osoby prywatne.
Na terenie Wadowa pozosta³o kilka obiektów przypominaj±cych o dawnej ¶wietno¶ci wsi. Po¶rodku osiedlowego parku stoi pa³ac wybudowany wed³ug projektu Antoniego £uszczkiewicza na zlecenie Józefa Badeniego w 1874 roku, za¶ na skrzy¿owaniu g³ównych dróg w 1780 roku w³a¶ciciel wsi, Stanis³aw Gostkowski, ustawi³ kamienn± kapliczkê dedykowan± swemu patronowi, ¶w. Stanis³awowi Kostce. Pozosta³o te¿ wiele starych domów, w tym kilka drewnianych, stoj±cych przy drogach wytyczonych jeszcze w ¶redniowieczu. Warto wiêc odwiedziæ ten wci±¿ ma³o znany zak±tek Krakowa. Warto równie¿ odwiedziæ muzeum na os. S³onecznym. Wystawê mo¿na ogl±daæ do 23 grudnia br. Towarzyszy³ jej bêdzie katalog Zapominane dziedzictwo Nowej Huty - Wadów autorstwa Marii Lempart.
(l)
O mijaj±cej, V kadencji Rady Dzielnicy XVIII rozmawiamy z jej przewodnicz±cym Edwardem Porêbskim
+ Panie Przewodnicz±cy, obecna kadencja lokalnego samorz±du dobiega powoli koñca. Jak Pan ocenia tê mijaj±c±, V kadencjê Rady Dzielnicy XVIII?
- Jestem przekonany, ¿e by³ to dobry czas dla Nowej Huty. Nawet pomimo tegorocznych anomalii pogodowych. Radni za zakoñczenie poprzedniej kadencji, podkre¶lali, ¿e w latach 2002-2006 uda³o siê pozyskaæ najwiêcej pieniêdzy na potrzeby naszej dzielnicy. Dzisiaj mo¿emy powiedzieæ, ¿e jeszcze wiêcej uda³o siê pozyskaæ w latach 2006-2010. Du¿y udzia³ w tych ¶rodkach mia³y fundusze na inwestycje wykonywane w ramach tzw. dzia³añ kompensacyjnych, za zgodê Rady Dzielnicy XVIII na lokalizacjê Zak³adu Termicznego Przetwarzania Odpadów, czyli tzw. ekospalarni przy ul. Gieroycia. Jako przyk³ad mo¿e ¶wiadczyæ fakt, ¿e na wszystkie zadania realizowane w Nowej Hucie w roku 2009 Rada Dzielnicy dysponowa³a kwot± 4,5 mln z³otych, a warto¶æ inwestycji wykonanych w roku 2009 w ramach dzia³añ kompensacyjnych wynios³a 17 mln z³otych. + Powiedzia³ Pan, ¿e ostatnie cztery lata, to by³ dobry czas dla Nowej Huty. Co w tym okresie zrealizowano na terenie naszej dzielnicy? Jakie inwestycje zosta³y oddane do u¿ytku?
- Wymieniaæ mo¿na bardzo d³ugo i zapewne nie starczy miejsca, by powiedzieæ o wszystkim. Na pewno spraw± pierwszorzêdn± jest kwestia dróg i chodników. Mieszkañcy na pewno w tym zakresie zauwa¿yli znaczn± poprawê w stosunku lat ubieg³ych. Wykonano remont skrzy¿owania ul. Klasztornej z al. Jana Paw³a II, zmodernizowano ul. Rzepakow±, ul. Dymarek, ul. Szymañskiego, ul. Rumiankow±, ul. Opata Salwiñskiego, ¯aglow± Boczn±, Bardosa, rozbudowano na ca³ej d³ugo¶ci ul. Odmêtowi. Wykonano poszerzony remont ul. Igo³omskiej. Wykonano sygnalizacjê ¶wietln± na ul. Klasztornej na wysoko¶ci bramy wej¶ciowej do klasztoru. Wyremontowano, a w³a¶ciwie zbudowano od nowa wiele chodników na terenie Nowej Huty: wzd³u¿ os. Kolorowego i Spó³dzielczego (od stacji benzynowej do skrzy¿owania w okolicach dawnej Dzielnicowej Rady Narodowej), wzd³u¿ os. Szkolnego i od strony klasztoru oo. Cystersów na Szklanych Domach, wzd³u¿ os. Centrum B (od strony sklepu „Polo), przy os. Hutniczym (od strony al. Solidarno¶ci) – przyk³ady mo¿na mno¿yæ bardzo d³ugo.
Du¿± i kosztown± inwestycj± by³a budowa poboczy, zatok postojowych oraz wykonanie chodników wzd³u¿ al. Jana Paw³a. Wyremontowano i oddano do u¿ytku plac Przy Poczcie. Zrewitalizowano Lasek Mogilski. Wybudowano ogródki jordanowskie w osiedlach Wró¿enice, Cha³upki i w Pleszowie. Oddano do u¿ytku boisko wielofunkcyjne na os. Kolorowym przy tamtejszym Zespole Szkó³ Ogólnokszta³c±cych nr 6. Dokonano renowacji i ods³oniêcia Kopca Wandy, wyremontowano drogi dojazdu do kopca i zbudowano miejsca parkingowe w jego otoczeniu. Co prawda, tegoroczne intensywne deszcze uszkodzi³y nawierzchniê kopca, wykonan± z kostki brukowej, ale mam zapewnienie Zarz±du Infrastruktury Komunalnej i Transportu, ¿e nawierzchnia zostanie mo¿liwie szybko naprawiona po niezbêdnych badaniach geologicznych.
Wiele inwestycji jest w fazie realizacji, projektowania czy uzgodnieñ. Czê¶æ z tych inwestycji zostanie oddana do u¿ytku jeszcze w tym roku, inne realizowane bêd± zgodnie z harmonogramem. Opracowana jest na przyk³ad dokumentacja dla realizacji boisk wielofunkcyjnych w os. Branice (SP nr 74), Stalowym (SP nr 37), na os. Szklane Domy (SP nr 88) oraz w Mogile. Zgodnie z harmonogramem zadania te zostan± zrealizowane w latach 2010-2011. Do koñca tego roku zagospodarowany ma zostaæ Park Wi¶niowy Sad. Tocz± siê prace nad budow± boiska sportowego i ¶wietlicy osiedlowej na B³oniach Mogilskich. Mieszkañcy Mogi³y i Lesiska od dawna zabiegali o te inwestycje. Dzi¶ jest decyzja, ¿e na pewno powstan± one w najbli¿szym czasie.
Trudno mówiæ o wszystkim. Powiem tylko, ¿e sprawozdania radnych z poszczególnych okrêgów wyborczych, dotycz±ce prac wykonanych na ich terenie, licz± kilkadziesi±t stron. + A czy uda³o siê pozyskaæ z Miasta jakie¶ dodatkowe ¶rodki na realizacjê dzielnicowych inwestycji – oczywi¶cie nie licz±c ¶rodków, które wydatkowe s± i bêd± w ramach tzw. dzia³añ kompensacyjnych?
- Tak. Za takie dodatkowe ¶rodki uda³o nam siê wykonaæ m. in. chodnik wzd³u¿ al. Andersa, od strony os. Handlowego i os. Centrum D. Za dodatkowe ¶rodek wykonane zosta³y te¿ miejsca postojowe i chodniki na os. Kolorowym 23 i 24. + Wspomnia³ Pan o przedsiêwziêciach kompensacyjnych. Z nimi wi±¿± siê najwiêksze ¶rodki finansowe. Przypomnijmy mo¿e najwa¿niejsze z nich.
- Inwestycj± bardzo kosztown± bêdzie gruntowna przebudowa ul. Igo³omskiej (jak wspomnia³em, na razie przeprowadzono jej dora¼ny remont). Kosztowna bêdzie modernizacja ul. Brzeskiej wraz z budow± chodnika. W ramach tych zadañ nadal bêdzie modernizowane o¶wietlenie osiedli wraz z wymian± instalacji elektrycznej, nadal realizowana bêdzie wymiana najbardziej zniszczonych chodników i budowa miejsc postojowych. Wa¿nym zadaniem do zrealizowania jest tak¿e budowa przepompowni w os. Lesisko, Branice i Wolica, czy wykonanie kanalizacji sanitarnej i sieci wodoci±gowej tam, gdzie instalacji tych jeszcze nie ma. + Czym, Pana zdaniem, powinni zaj±æ siê radni w nadchodz±cej, nowej kadencji? Które z problemów uwa¿a Pan za najwa¿niejsze?
- Wydaje siê, ¿e najwa¿niejsze s± te inwestycje, które u³atwiaj± ¿ycie mieszkañcom. Niew±tpliwie nale¿± do nich lokalne drogi, równe chodniki, miejsca wypoczynku dla doros³ych (parki) oraz dla dzieci (ogródki jordanowskie). Równie¿ m³odzie¿y trzeba stworzyæ sposobno¶æ do atrakcyjnego spêdzania wolnego czasu – a to, przynajmniej w jaki¶ stopniu, pozwoli odci±gn±æ j± od wybryków i ³amania prawa. St±d nasze starania o budowê nowych boisk wielofunkcyjnych. Marzy mi siê te¿, by w Nowej Hucie, zamiast tak powszechnych „szmateksów” posta³y „klimatyczne” puby czy kawiarnie dla m³odzie¿. Oprócz kilku lokali dla doros³ych, w Nowej Hucie praktycznie nie ma tego typu lokali – tak powszechnych przecie¿ w starym Krakowie, Podgórzu czy na Kazimierzu. A przecie¿ w Nowej Hucie mieszka wielu studentów i uczniów szkó³ ¶rednich. Dzisiaj, by spotkaæ siê ze znajomymi je¿d¿± oni do centrum Krakowa. Nie mo¿na równie¿ zapominaæ o ludziach starszych, schorowanych i ubogich, których w Nowej Hucie tak¿e jest wielu. Pomoc takim ludziom, to równie¿ obowi±zek ka¿dego radnego. Dlatego jako Rada Dzielnicy wspierali¶my ró¿ne organizacje pozarz±dowe i parafie pomagaj±c ludziom, którzy sami nie potrafi± sobie poradziæ. Taka pomoc nadal bêdzie potrzebna.
Na koniec chcia³bym podkre¶liæ, ¿e wszystkie wymienione prace i projekty uda³o siê zrealizowaæ dziêki dobrej wspó³pracy z cz³onkami Zarz±du Dzielnicy XVIII i radnymi, którzy w merytorycznych komisjach przygotowywali wiele wa¿nych uchwa³. Wdziêczny jestem równie¿ inspektor Ma³gorzacie Kowalskiej, która na co dzieñ prowadzi biuro naszej Rady i zawsze chêtnie s³u¿y ka¿demu pomoc±. + Dziêkujê za rozmowê.
W mijaj±cej kadencji uda³o siê zrealizowaæ wiele inwestycji. Jedn± z nich by³a gruntowna odnowa Placu Pocztowego.
Tegoroczny, tradycyjny odpust Podwy¿szenia Krzy¿a ¦wiêtego w Mogile odbywa³ siê od 14 do 21 wrze¶nia, chocia¿ odpustowe uroczysto¶ci rozpoczêto ju¿ wieczorem, 13 wrze¶nia nieszporami ³aciñskimi, Msz± ¶w. i procesj± pokutn± z relikwiami Krzy¿a ¦wiêtego. G³ówne uroczysto¶ci odby³y siê w niedzielê, 19 wrze¶nia, a ich centralnym punktem by³a suma pontyfikalna celebrowana na placu Jana Paw³a II pod przewodnictwem metropolity krakowskiego ks. kard. Stanis³awa Dziwisza, który w jej trakcie wyg³osi³ okoliczno¶ciow± homiliê.
Odpust zgromadzi³ tysi±ce mieszkañców Nowej Huty, Krakowa i licznych pielgrzymów, którzy do Mogi³y przybywali zarówno indywidualnie jak i w zorganizowanych grupach. Tak m. in. przyby³a grupa pielgrzymów z Proszowic, która od lat do Mogi³y wêdruje pieszo, pokonuj±c trasê licz±c± ok. 30 kilometrów. Zorganizowane grupy pielgrzymów wita³ osobi¶cie opat mogilski o. Piotr Chojnacki OCist..
Odpust Podwy¿szenia Krzy¿a ¦wiêtego zakoñczono we wtorek 21 wrze¶nia Msz± ¶w. odprawion± o godz. 18.00 z udzia³em wiernych dwóch cysterskich nowohuckich parafii: Matki Bo¿ej Czêstochowskiej (Szklane Domy) i ¶w. Bart³omieja (Mogi³a).
(f)
Od 20 do 24 wrze¶nia br. NOWOHUCKIEJ JESIENI GITAROWEJ CZAR
Ju¿ po raz pi±ty M³odzie¿owy Dom Kultury im. Janusza Korczaka zaprasza do Krakowa na Miêdzynarodowy Festiwal Gitarowy „Nowohucka Jesieñ Gitarowa 2010”. Organizatorami Festiwalu s±: M³odzie¿owy Dom Kultury im. Janusza Korczaka w Krakowie i Akademia Muzyczna w Krakowie, natomiast patronat honorowy nad festiwalem objêli: prezydent Miasta Krakowa Jacek Majchrowski i przewodnicz±cy Rady Miasta Krakowa Józef Pilch.
Tegoroczna, jubileuszowa edycja Festiwalu odbêdzie siê w dniach 20 – 24 wrze¶nia 2010. Na program Festiwalu z³o¿± siê: koncerty, lekcje mistrzowskie, wyk³ad oraz imprezy towarzysz±ce. Do udzia³u w festiwalu zaproszono ¶wiatowej s³awy wirtuozów gitary: Duo Melis w sk³adzie: Susana Prieto (Hiszpania) i Alexis Muzurakis (Grecja) oraz Pablo Garibay (Meksyk), Pablo Márquez (Argentyna), Aliéksey Vianna (Brazylia) i wybitna wiolonczelistka Anja Lechner (Niemcy). Wyst±pi± równie¿ znani polscy arty¶ci: Roch Modrzejewski (gitara), Rafa³ ¯ó³ko¶ (flet) oraz Rafa³ Mazur (gitara basowa), Wies³aw Jamio³ (perkusja) i Micha³ Nagy (gitara), który poprowadzi jedn± z lekcji mistrzowskich. Wyk³ad pt. „Oblicza gitary w epoce romantyzmu” wyg³osi ceniona muzykolog Danielle Ribouillault (Francja). Koncerty poprowadzi krakowska artystka Lidia Jazgar.
Tradycj± Nowohuckiej Jesieni Gitarowej jest idea korespondencji sztuk. Dlatego pi±tej edycji NJG towarzyszyæ bêdzie wystawa malarstwa inspirowanego muzyk± i Meksykiem autorstwa Ma³gorzaty Buczek-¦ledziñskiej oraz wystawa zdjêæ meksykañskiego fotografa Carlosa Cano Jimeneza.
Tegoroczna edycja festiwalu odbêdzie siê pod znakiem muzyki kameralnej z udzia³em gitary. Arty¶ci – w ró¿nych sk³adach kameralnych – zaprezentuj± ciekawe, nierzadko ma³o znane kompozycje twórców wspó³czesnych, jak równie¿ muzykê dawn±. Poniewa¿ jedn± z idei festiwalu jest zbudowanie muzycznego mostu ³±cz±cego Stary Kraków z Now± Hut±, wydarzenia festiwalowe odbywaæ siê bêd± zarówno w salach koncertowych Akademii Muzycznej w Krakowie, jak i w Teatrze Ludowym w Nowej Hucie.
Nowohucian szczególnie serdecznie zapraszamy na koncert inauguruj±cy Festiwal: 20 wrze¶nia 2010, o godzinie 19.00 w Teatrze Ludowym w klimacie jazzu i bossa novy wyst±pi znakomity brazylijski gitarzysta: Alieksiej Vianna, któremu towarzyszyæ bêd± Rafa³ Mazur – na gitarze basowej oraz Wies³aw Jamio³ na perkusji. Wstêp wolny.
Szczegó³owe informacje o festiwalu znale¼æ mo¿na na stronie: www.jesiengitarowa.pl.
(f)
W Ober¿y pod Czarnym Koniem Prawie wszystko o miodach
Druga edycja spotkania kulinarno-artystyczno-charytatywnego organizowanego przez Wydawnictwo i Agencjê Artystyczn± Czarny Koñ przesz³a do historii. Gospodarz spotkania, popularny Boczek - Dariusz Gnatowski gotowa³ na rzecz Hospicjum ¶w. £azarza ¿eberka w sosie miodowo-musztardowym.
Nie brak³o opowie¶ci o miodach, ich w³a¶ciwo¶ciach dla zdrowia. Go¶cie us³yszeli tak¿e poezjê miodn± takich autorów jak: Jan Kochanowski czy Maria Konopnicka. Imprezê przygotowa³a Ober¿a wraz z S±deckim Bartnikiem, laureatem wielu presti¿owych nagród, w tym god³a Teraz Polska i Z³otego Dukata. Dariusz Gnatowski wylicytowa³ albumy o miodzie wydawnictwa S±decki Bartnik, za¶ przedstawiciele Hospicjum ¶w. £azarza zbierali datki, zostawiaj±c darczyñcom charakterystyczne ¿ó³te plakietki. Impreza, nad któr± patronat obj±³ tak¿e G³os-Tygodnik Nowohucki wraz z Telewizj± Kraków, mia³a wielu partnerów, w tym laureatów festiwalu Ma³opolski Smak (firmy Rolmat z Su³kowic oraz Batczew z Morawczyny). Tort w kszta³cie ula przygotowa³ inny laureat God³a Teraz Polska - Z³oty K³os z Dobczyc. Imprezê wsparli równie¿: Baler-Pol z Krakowa, Piekarnia Madej, Krak-Miês, Soko³ów S.A., Prominex sp. z o.o.., Okrêgowa Spó³dzielnia Mleczarska w Nowym S±czu i Dystrybutor Artyku³ów Spo¿ywczych Mark7.
Organizatorzy zapowiadaj± kolejne imprezy w najbli¿szych miesi±cach. Tym razem na rzecz Fundacji Anny Dymnej Mimo Wszystko oraz Fundacji Wyspy Szczê¶liwe (dla dzieci z chorob± nowotworow±).
D.DOM
Z cyklu: Nowa Huta. Dlaczego nie?! KONCERT NA G£OS I RÊCE
W przysz³± sobotê, 18 wrze¶nia o godz. 19.00 w ko¶ciele ¶w. Brata Alberta na os. Dywizjonu 303 rozpocznie siê 27 koncert w cyklu Nowa Huta. Dlaczego Nie?! Gwiazd± koncertu bêdzie Janusz Radek. Widowisko muzyczne nosz±ce tytu³ „Koncert na g³os i rêce” poprowadzi, jak zwykle Lidia Jazgar. Organizatorami cyklu nowohuckich koncertów s±: Porozumienie Dzielnic Nowohuckich (Dzielnica XIV – Czy¿yny, Dzielnica XVI – Bieñczyce i Dzielnica XVII – Wzgórza Krzes³awickie), O¶rodek Kultury Kraków – Nowa Huta oraz Dzielnica XVIII – Nowa Huta. Przed koncertem odbêdzie siê kwesta na rzecz Hospicjum ¶w. £azarza. Wstêp bezp³atny za zaproszeniami, które mo¿na odbieraæ m. in. w O¶rodku Kultury Kraków – Nowa Huta, os. Zgody 1 w godz. 8.00 – 16.00, Biurze Poselskim pos³a Ireneusza Rasia, os. Z³otej Jesieni 15b/130 w godz. 10.00 – 17.00 i w Punkcie Informacji Miejskiej na os. S³onecznym 16 w godz. 10.00 – 14.00.
Janusz Radek jest charyzmatycznym wokalist± i aktorem, obdarzonym g³osem o oryginalnej, niepowtarzalnej barwie i ogromnej skali, którego debiutancki album „Królowa Nocy” w miesi±c po premierze otrzyma³ miano Z³otej P³yty, a nastêpny pt. „Serwus madonna” by³ nominowany do nagrody Fryderyki 2004. Nagrywa³ z Leszkiem Mo¿d¿erem, Zbigniewem Preisnerem i Ryszardem Rynkowskim. Z piosenk± „Pocztówka z Avignon” zaj±³ 5 miejsce w finale polskich eliminacji konkursu Eurowizja 2004. Nominowany do nagrody Fryderyki 2004 w kategorii wokalista roku.
(f)
Na 30. rocznicê powstania „Solidarno¶ci” O ludziach, którzy poczuli ¿e s± u siebie...
Jako pierwszy stan±³ Gdañsk. Dzia³a³y tam od 1978 r Wolne Zwi±zki Zawodowe, powo³ane prze Andrzeja Gwiazdê, Antoniego Soko³owskiego i Krzysztofa Wyszkowskiego, do których nied³ugo potem do³±czyli Anna Walentynowicz i Lech Wa³êsa. "Spo³eczeñstwo musi wywalczyæ sobie prawo do demokratycznego kierowania swoim pañstwem" - g³osili za³o¿yciele WZZ i tego w³a¶nie domagali siê strajkuj±cy w sierpniu 1980 r gdañscy stoczniowcy.
W¶ród 21 postulatów najwa¿niejszy by³ pierwszy, na który d³ugo sprawuj±ca w³adzê partia komunistyczna nie chcia³a siê zgodziæ. W koñcu, boj±c siê skali rozlewaj±cego siê po kraju protestu - ust±pi³a. 31 sierpnia 1980 r podpisane zosta³y Porozumienia Sierpniowe. W³adza podpisa³a siê pod postulatem dotycz±cym prawa do dzia³ania niezale¿nych od partii i pracodawcy wolnych zwi±zków zawodowych, zgodnie z ratyfikowan± prze PRL konwencj± Miêdzynarodowej Organizacji Pracy.
Wspomina Bronis³aw Wildstein, dzia³aj±cy w przedsierpniowej opozycji krakowski student: "¯yli¶my w cieniu Nowej Huty. Liczyli¶my na ni±. Nowa Huta staæ siê mia³a nasz± stoczni±. Pracowa³o tam przecie¿ kilkadziesi±t tysiêcy ludzi. Od lat szukali¶my tam kontaktów, ale SB interweniowa³a b³yskawicznie, gdy uzna³a kogo¶ za podejrzanego, a zwolnienie z pracy nie by³o najwiêksz± szykan±". Nowa Huta, nosz±ca wówczas - jak wszystkie wa¿ne zak³ady w Polsce - imiê Lenina, stosunkowo d³ugo nie mog³a zorganizowaæ siê w poparciu dla gdañskich stoczniowców. Wracaj±ce z Wybrze¿a poci±gi, wo¿±ce do stoczni stal, wraca³y do huty z wymalowanymi ma³o pochlebnymi napisami: "Krakowiacy nie Polacy". W koñcu jednak i w HiL zaczê³o siê... Wkrótce "Solidarno¶æ" huty sta³a siê centrum dzia³alno¶ci zwi±zkowej w regionie. Si³± kadry, ale przede wszystkim si³± spo³ecznego poparcia - przed wprowadzeniem stanu wojennego "Solidarno¶æ" HiL liczy³a 35 tys. cz³onków, czyli niemal 90% za³ogi kombinatu. Nic dziwnego, ¿e w grudniow± noc 1981 r., gdy gen. W. Jaruzelski wprowadzi³ stan wojenny, którego naczelnym celem by³o zd³awienie "Solidarno¶ci", w³a¶nie tu, w Hucie im. Lenina powsta³ Regionalny Komitet Strajkowy.
Dzi¶, po trzydziestu latach, jak wszystko dooko³a i "Solidarno¶æ" jest inna. Mniej liczna, bo i Polska jest inna. S± zak³ady, jak na przyk³ad znany mi dobrze przyk³ad po³anieckiej elektrowni, gdzie "Solidarno¶æ", staj±c w obronie praw pracowniczych jest w nieustaj±cym konflikcie z w³adzami spó³ki. Ale - powiedzmy to szczerze, bywa te¿ inaczej. Janusz ¦niadek, kieruj±cy dzisiejsz± "Solidarno¶ci±" mówi±cy, ¿e "gospodarka, to portfele zwyk³ych ludzi" na salonach nie jest pozytywnie odbierany. Rzecz charakterystyczna: du¿a czê¶æ zas³u¿onych dzia³aczy wywodz±cych siê z pierwszego okresu dzia³alno¶ci "Solidarno¶ci" pe³ni dzi¶ odpowiedzialne funkcje partyjne czy pañstwowe. To daje im inn± perspektywê. Inny punkt widzenia. Krytyczn± ocenê dzisiejszej "Solidarno¶ci", zwi±zku, który patrzy w³adzy (ka¿dej w³adzy) na rêce. I broni praw pracowniczych ludzi pracy. "To ju¿ nie mój zwi±zek" , "Solidarno¶æ" siê zmieni³a", "Nie mam z ni± nic wspólnego", "Odechciewa siê ¶wiêtowaæ" - mówi±. Ale nie dodaj±, ¿e sami siê zmienili, bo zmienili pozycjê spo³eczn±, ¿e w prostym zwi±zku "MY - ONI", dzisiaj s± po tej drugiej stronie.
Opowiemy Ci o tych wypadkach
O tych ludziach którzy poczuli
Ze s± wreszcie teraz u siebie
Solidarnie walcz± o dzisiaj
I o jutro tak¿e dla Ciebie
- ¶piewali 30 lat temu gdañscy stoczniowcy. I zmienili Polskê, bo choæ ci±g³ym wyzwaniem jest walka o "dzisiaj" i o "jutro", to na szczê¶cie jest to juz zupe³nie inna Polska. Lider SLD Grzegorz Napieralski próbuje zdyskredytowaæ rocznicê powstania "Solidarno¶ci". Twierdzi, ¿e popierany przez jego partiê zwi±zek zawodowy te¿ ma wiele osi±gniêæ. Ale to nie oni, a w³a¶nie "Solidarno¶æ" zmieni³a oblicze kraju, to "Solidarno¶æ" da³a pocz±tek demokratycznym zmianom w Europie i obali³a komunizm. Tablice z 21 postulatami Miêdzyzak³adowego Komitetu Strajkowego w Gdañsku znalaz³y siê na li¶cie UNESCO "Pamiêæ ¦wiata", gromadz±cej najwa¿niejsze zbiory archiwalne ludzko¶ci.
I dlatego trzeba o tym pamiêtaæ. O tych ludziach...
Z prof. Jackiem Majchrowskim, prezydentem Miasta Krakowa, rozmawia S³awomir Pietrzyk.
* Podj±³ Pan decyzjê o kandydowaniu na stanowisko prezydenta Miasta Krakowa na trzeci± kadencjê. Jakie motywacje przy¶wieca³y takiemu postêpowaniu?
– Tych powodów by³o kilka. Pierwszy i najwa¿niejszy jest taki, ¿e nie lubiê zostawiaæ po sobie niedokoñczonych spraw. A mamy przecie¿ kilka wa¿nych inwestycji, które s± w trakcie realizacji i które powinny zostaæ doprowadzone do koñca. Chcê wzi±æ za nie pe³n± odpowiedzialno¶æ – od pocz±tku, czyli od pomys³u, a¿ po fina³, czyli uruchomienie obiektów. Po drugie, mam pewn± obawê, ¿e trud, który zosta³ w³o¿ony w przygotowanie tych inwestycji, móg³by pój¶æ na marne w momencie zmiany gospodarza miasta. Proszê uwierzyæ, ¿e ka¿da nowa budowa to nie tylko wbicie pierwszej ³opaty, a pó¼niej wpuszczenie na plac budowy koparek i betoniarek. Przygotowanie ka¿dej inwestycji jest mozolnym i d³ugotrwa³ym procesem niezbêdnym do rozpoczêcia budowy. A s³uchaj±c wypowiedzi mojego kontrkandydata, utwierdzam siê w przekonaniu, ¿e jego pomys³y na tak wa¿ne dla miasta obiekty jak centrum kongresowe i hala widowiskowo-sportowa s± zupe³nie inne.
W niedzielne popo³udnie, 29 sierpnia br., B³onia Mogilskie zaroi³y siê od mieszkañców Mogi³y, Lesiska i innych nowohuckich osiedli. A wszystko za spraw± mogilskich do¿ynek, które w tym roku odby³y siê pod has³em „Do¿ynki ob¿ynki – po¿egnanie z latem” oraz piêknej, s³onecznej pogody. Impreza zorganizowana zosta³a przez Radê Dzielnicy XVIII Nowa Huta, Stowarzyszenie Mieszkañców os. Mogi³a, Lesisko i Mi³o¶ników Ziemi Mogilskiej oraz MDK im. Janusza Korczaka.
Przyby³ych go¶ci powitali: przewodnicz±cy Rady i Zarz±du Dzielnicy XVIII Edward Porêbski oraz prezes Stowarzyszenia Mieszkañców os. Mogi³a, Lesisko i Mi³o¶ników Ziemi Mogilskiej Alicja Pêgiel. W¶ród licznych atrakcji znalaz³ siê pokaz tañca w wykonaniu parodysty Adriana, wystêp zespo³u Trio Almat oraz liczne gry i zabawy, które poprowadzi³ Jurek Kujawski. Po¿egnanie z latem zakoñczy³a wspólna zabawa taneczna z udzia³em zespo³u Renomes. By³o te¿ co¶ dla cia³a – obecnych kusi³y pieczone kie³baski, a wszyscy niepewni stanu swoich ko¶ci mogli je bezp³atnie zbadaæ w specjalnym osteobusie, ustawionym przez Hutnicz± Fundacjê Ochrony Zdrowia i Pomocy Spo³ecznej.
(f)
„Tu gdzie ¶piewa³ Jan Kiepura”, czyli… ARIE OPERY I OPERETKI W ALEI RÓ¯
Najpiêkniejsze arie operowe i operetkowe w wykonaniu znakomitych polskich artystów mo¿na by³o us³yszeæ w niedzielny wieczór w alei Ró¿. A wszystko za spraw± cyklicznej imprezy jak± sta³ siê Przystanek Europejskiego Festiwalu im. Jana Kiepury w Krakowie, który od kilku lat zadomowi³ siê w centrum Nowej Huty.
Widowisko „Tu gdzie ¶piewa³ Jan Kiepura” jest tzw. Przystankiem Europejskiego
Festiwalu im. Jana Kiepury organizowanego od 1967 r. w Krynicy-Zdrój. Przystanki, to
festiwalowe koncerty, które od 2004 r. odbywaj± siê poza Krynic±-Zdrój – w ró¿nych
miastach w Polsce i za granic±. Jednym z takich przystanków jest tradycyjnie aleja Ró¿ w Nowej Hucie. Impreza jest adresowana nie tylko do znawców sztuki. Dziêki przystêpnej formie, ma równie¿ pomóc przybli¿yæ i zainteresowaæ najwiêkszymi osi±gniêciami europejskiej sztuki masowych odbiorców, którzy do tej pory nie interesowali siê wysok± kultur±.
W czasie tegorocznej edycji widowiska „Tu gdzie ¶piewa³ Jan Kiepura” zgromadzona przy placu Centralnym publiczno¶æ wys³ucha³a wiele arii, duetów i scen z dzie³ operowych, operetkowych oraz musicalowych w wykonaniu znakomitych polskich artystów, ulubieñców publiczno¶ci. Artystom towarzyszy³a jedna z najznakomitszych orkiestr filharmonicznych w Polsce - Orkiestra Symfoniczna Filharmonii ¦l±skiej w Katowicach, pod batut± jej dyrektora – Miros³awa Jacka B³aszczyka. Galê poprowadzi³ Bogus³aw Kaczyñski. Wyst±pili m.in.: Magdalena Idzik (jedna z czo³owych gwiazd Teatru Wielkiego w Warszawie), która wykona³a uwerturê do opery „Carmen” G. Bizeta oraz jednego z czo³owych solistów Teatru Wielkiego w Poznaniu Romualda Spychalskiego, który za¶piewa³ Ariê Ksiêcia z opery „Rigoletto”. Nie zabrak³o te¿ s³ynnej arii z musicalu „Skrzypek na dachu” („Gdybym by³ bogaczem”) i „Strangers in the night” – obydwa utwory wykona³ Rafa³ Songan oraz „O sole mio” wykonanego przez trio, w sk³adzie - Sylwester Kosteczki, Romuald Spychalski i Marek Szamañski. By³a te¿ wi±zanka piosenek z repertuaru Jana Kiepury. Koncert zakoñczy³ utwór „Time to Say Goodbye” za¶piewany przez wszystkich wykonawców. Oklaskom nie by³o koñca.
(f)
Fot. autor
Ten serwis u¿ywa cookies i podobnych technologii (brak zmiany ustawienia przegl±darki oznacza zgodê na to)Prezentowane na stronie internetowej informacje stanowi± tylko czê¶æ materia³ów, które w ca³o¶ci znale¼æ mo¿na w wersji drukowanej "G³osu - Tygodnika Nowohuckiego".
