"B³êkitna pracownia". Fotografia, która po³±czy³a dwa ¶wiaty
Dzieli je ponad sto lat. Z jednej strony – fotografie wykonane na prze³omie XIX i XX wieku, zachowane w kolekcji Muzeum Fotografii w Krakowie. Z drugiej – wspó³cze¶ni bohaterowie i twórcy: Uczestnicy Warsztatu Terapii Zajêciowej na os. Górali 19. Po³±czy³ je obiektyw aparatu, wiele miesiêcy wspólnej pracy i charakterystyczny b³êkit cyjanotypii. Tak powsta³a „B³êkitna pracownia” – projekt, w którym dawne kadry otrzyma³y nowe ¿ycie, a osoby z niepe³nosprawno¶ci± intelektualn± znalaz³y siê nie tylko przed obiektywem, ale równie¿ po jego drugiej stronie.
Projekt realizowany wspólnie przez Muzeum Fotografii w Krakowie (MuFo) oraz Warsztat Terapii Zajêciowej Stowarzyszenia Pomocy Socjalnej „Gaudium et Spes” (WTZ) rozpocz±³ siê w styczniu 2026 roku. Jego inicjatork± i koordynatork± by³a terapeutka zajêciowa i fotografka Sara Moritz. Punktem wyj¶cia sta³y siê fotografie z kolekcji MuFo. Wybrane kadry uczestnicy WTZ postanowili odtworzyæ, nadaj±c im wspó³czesn± interpretacjê. Ka¿de spotkanie w MuFo poprzedza³y tygodnie pracy. Uczestnicy wraz z terapeutami analizowali wybran± fotografiê, poszukiwali odpowiednich strojów, rekwizytów i elementów scenografii.
Podczas spotkañ w Muzeum przygotowywano scenografiê, a uczestniczki WTZ wcielaj±ce siê w bohaterki dawnych fotografii by³y przebierane i stylizowane zgodnie z pierwowzorami. Nastêpnie rozpoczyna³a siê praca z aparatem – ustawianie postaci i rekwizytów, poszukiwanie odpowiedniej perspektywy, kompozycji i najlepszego ujêcia. Uczestnicy stawali zarówno przed obiektywem, jak i po jego drugiej stronie, poznaj±c kolejne etapy powstawania fotografii.
Wspó³twórcami 21 ujêæ powsta³ych w ramach projektu s± Uczestnicy WTZ: Monika Biernacka, Halina Boniowska, Mariusz Bukowski, Piotr Chwaleba, Magdalena Ciepacz, El¿bieta Dyrda, Iwona Harzowska, Karolina Kucharczyk, Kaja Maciejowska, Ewa Pukin, Julia Socha, Piotr Waligóra oraz Magdalena Widerska, Pracownicy WTZ: Ma³gorzata Bialik, Katarzyna Kawula-Fija¶, Barbara Lech, Magdalena Rusek (£osiniecka), oraz Pracownicy MuFo: Maria Masternak i Izabela Lechowicz-Wo¼niczka.
Powsta³e fotografie zosta³y nastêpnie poddane obróbce w technice cyjanotypii– historycznej metodzie fotograficznej pozwalaj±cej uzyskaæ charakterystyczny obraz w intensywnych odcieniach b³êkitu. „B³êkitna pracownia” mia³a tak¿e wa¿ny wymiar terapeutyczny i spo³eczny. Wieloetapowa praca rozwija³a koncentracjê, spostrzegawczo¶æ, kreatywno¶æ, cierpliwo¶æ i umiejêtno¶æ wspó³dzia³ania. Pozwala³a uczestnikom podejmowaæ decyzje, dzieliæ siê zadaniami i do¶wiadczaæ satysfakcji z osi±ganego wspólnie efektu.
Szczególnie wa¿ne by³o przej¶cie przez ca³y proces twórczy – od wyboru inspiracji ze zbiorów MuFo, przez przygotowanie scenografii i stylizacji oraz udzia³ w sesjach, a¿ po zobaczenie w³asnych fotografii przekszta³conych w cyjanotypie i prezentowanych w przestrzeni muzeum. Uczestnicy WTZ nie byli wiêc jedynie odbiorcami kultury. Stali siê modelami, fotografami i wspó³twórcami projektu, pokazuj±c, ¿e osoby z niepe³nosprawno¶ci± mog± aktywnie i twórczo uczestniczyæ w ¿yciu kulturalnym.
2 wrze¶nia 2026 roku w MuFo przy ul. Rakowicka 22A odby³o siê uroczyste podsumowanie „B³êkitnej pracowni”. W spotkaniu wziêli udzia³ Uczestnicy WTZ wraz z rodzinami i bliskimi autorów prac, przedstawiciele zaprzyja¼nionych krakowskich placówek pomocowych, Zarz±d Stowarzyszenia Pomocy Socjalnej „Gaudium et Spes”, Dyrekcja Muzeum Fotografii i przedstawiciele Dzia³u Edukacji MuFo. Fina³ by³ okazj± do wspólnego ¶wiêtowania efektów wielomiesiêcznej pracy. Pozosta³o po niej 21 b³êkitnych obrazów.
Ma³gorzata Bialik
Ten serwis u¿ywa cookies i podobnych technologii (brak zmiany ustawienia przegl±darki oznacza zgodê na to)Prezentowane na stronie internetowej informacje stanowi± tylko czê¶æ materia³ów, które w ca³o¶ci znale¼æ mo¿na w wersji drukowanej "G³osu - Tygodnika Nowohuckiego".
