Strona g堯wna Biuro og這sze Kontakty Forum dyskusyjne Konkursy Felietony Dzielnice25.11.2017 08:55
Nawigacja
Strona g堯wna
Nowohuckie Linki
Fotohistorie
Szukaj
Dzielnice
Zegar
W G這sie
 Felietony
 Miss Nowej Huty -
XX edycja

 Nowohucianie
 Humor
 Prawnik radzi
U篡tkownik闚 Online
Go軼i Online: 1
Brak U篡tkownik闚 Online

Zarejestrowanch Uzytkownik闚: 941
Nieaktywowany U篡tkownik: 131
Najnowszy U篡tkownik: MarekkShies
Ostatnie Artyku造
[2017.11.24] Rozlicz...
[2017.11.24] PRZYMIA...
[2017.11.24] Mi璠zy ...
[2017.11.24] W obozi...
[2017.11.24] Mucha z...
W徠ki na Forum
Najnowsze Tematy
Na sprzeda dzia趾a ...
CSGO4SKIN guide:Begu...
CSGO4SKIN provide a ...
Akcja poboru krwi
Stronger and larger ...
Najciekawsze Tematy
Akcja poboru krwi [20]
Trasa S7 [17]
Dart - zapraszamy [9]
w nowej hucie nie... [8]
Dzia趾i przy Bul... [7]
„安iatowid” do adaptacji
10 listopada w dawnym kinie „安iatowid” w Nowej Hucie podpisano umow pomi璠zy Muzeum PRL-u a firm MAE Multimedia Art Education, kt鏎a wykona projekty wystawy sta貫j oraz adaptacji architektonicznej i przebudowy budynku dawnego kina.
Muzeum PRL-u (w organizacji) dzia豉 w „安iatowidzie” od kwietnia 2013 roku i jest wsp馧prowadzone przez gmin Krak闚 oraz Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego. W imieniu muzeum umow podpisa Jacek Salwi雟ki, wicedyrektor Muzeum Historycznego Miasta Krakowa, kt鏎e na zlecenie gminy Krak闚 zarz康za Muzeum PRL-u.
Podpisanie umowy jest wynikiem konkursu na projekt architektoniczno–budowlany oraz projekt aran瘸cyjny wystawy sta貫j wraz z opracowaniem scenariusza, kt鏎y rozstrzygni皻o w pa寮zierniku 2016 r. Zwyci瘰ki projekt firmy MAE Multimedia Art & Education Sp. z o.o. przewiduje m.in.: utworzenie na dachu budynku kina letniego oraz umieszczenie g堯wnej sali ekspozycyjnej pod placem przed budynkiem. Prace projektowe b璠 kosztowa 2,6 mln z, a ich zako鎍zenie planowane jest na luty 2019 r. Sfinansuje je Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego. To podstawa do gruntownego remontu i przebudowy budynku oraz stworzenia wystawy sta貫j. Koszt wszystkich prac zwi您anych z przystosowaniem budynku kina 安iatowid na potrzeby Muzeum PRL-u szacowany jest na 50 mln z.
Przypomnijmy, 瞠 w kwietniu bie膨cego roku Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego wstrzyma這 dotacj na przygotowanie projekt闚 umo磧iwiaj帷ych przekszta販enie dawnego kina w muzeum. Powodem mia造 by op騧nienia w realizacji projektu. W豉dze Krakowa podkre郵a造, 瞠 zmiany w harmonogramie prac wynika造 z procedur i przed逝瘸j帷ych si proces闚 decyzyjnych, tak瞠 z udzia貫m ministerstwo.
W sierpniu br., podczas spotkania wiceprezydenta Krakowa Andrzeja Kuliga z wiceministrem Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Jaros豉wem Sellinem, ustalono 瞠 MKiDN sfinansuje scenariusz i projekt ekspozycji sta貫j, a tak瞠 przygotowanie projekt闚 budowlanych.
Zawarta w pa寮zierniku 2014 r. umowa o wsp馧prowadzeniu Muzeum PRL-u wyga郾ie z ko鎍em 2018 r. i w闚czas samodzielne finansowanie instytucji przejmie gmina Krak闚. R闚nocze郾ie dyskutowana jest koncepcja, aby instytucja zmieni豉 nazw, staj帷 si docelowo Muzeum Nowej Huty.
Budynek kina 安iatowid wzniesiono w latach 1955-57, wed逝g projektu Andrzeja Uniejewskiego. Ma 3480 m² powierzchni i dwie sale projekcyjne. W piwnicy mieszcz si schrony lotnicze, kt鏎e ju dzi s elementem ekspozycji .
(l)

GOSPODARKA MOGILSKICH CYSTERS紟
Stowarzyszenie "Nasza Przesz這嗆 - Nasze Dziedzictwo" zaprasza na wyk豉d dr Agnieszki Baran pt. "Gospodarka Opactwa Cysters闚 w Mogile w epoce 鈔edniowiecznej i wczesnonowo篡tnej". Prelegentka jest absolwentk Instytutu Historii i Archiwistyki Uniwersytetu Pedagogicznego im. KEN w Krakowie, gdzie pod kierunkiem prof. dr hab. Jerzego Rajmana przygotowa豉 rozpraw doktorsk w豉郾ie na temat gospodarki Cysters闚 z Mogi造. Opowie o tym, jak wygl康a造 podwaliny gospodarcze Zakonu, jaki Cystersi posiadali maj徠ek i jak nim dysponowano. Wyk豉d odb璠zie si 26 listopada o godz. 17.15, w Mogile (w kaplicy akademickiej).
Wydarzenie odbywa si w ramach Ma這polskiej Akademii dziedzictwa, obj皻ej patronatem Jacka Krupy, Marsza趾a Wojew鏚ztwa Ma這polskiego. Jest to cykl wyk豉d闚-warsztat闚, skierowanych do lokalnych spo貫czno軼i Ma這polski. Podczas tych spotka po鈍i璚amy czas historii ma造ch miast, wsi, poszczeg鏊nych dzielnic metropolii. W Ma這polsce ka盥a osada ludzka posiada d逝gowieczn histori, si璕aj帷 wczesnego 鈔edniowiecza, a wiadomo軼i o jej losach pozostaj ukryte na kartach r瘯opis闚 i uczonych ksi庵. Cz這nkowie Stowarzyszenia chc wydoby je z mrok闚 i pokaza mieszka鎍om, nie鈍iadomym st徙ania po 郵adach minionych stuleci.
Stowarzyszenie "Nasza Przesz這嗆 - Nasze Dziedzictwo" powsta這 z pasji do historii. Jego misja to popularyzacja wiedzy o przesz這軼i, a szczeg鏊nie dziej闚 lokalnych Ma這polski, jej spo貫czno軼i i dziedzictwa kulturowego.
(f)

XXII Przegl康 Amatorskich Zespo堯w Artystycznych i Os鏏 Niepe軟osprawnych – „ZΜTA JESIE 2017”
Oddzia Rejonowy Nowa Huta Polskiego Zwi您ku Emeryt闚, Rencist闚 i Inwalid闚 od 22 lat organizuje Przegl康 Amatorskich Zespo堯w Artystycznych w kt鏎ym bior udzia zespo造 nie tylko z Krakowa, ale ca貫j Ma這polski. Od lat przegl康y odbywaj si w Nowohuckim Centrum Kultury i w ub. tygodniu zn闚 ta plac闚ka kulturalna go軼i豉 senior闚 kochaj帷ych muzyk i 酥iew. Przegl康 otworzy豉 prezes PZERiI w Nowej Hucie Miros豉wa Mi鈣a witaj帷 go軼i, a w鈔鏚 nich m.in. wiceprzewodnicz帷ego Rady M. Krakowa S豉womira Pietrzyka, doradc Prezydenta M. Krakowa ds. senioralnych Ann Oko雟k-Walkowicz, kt鏎zy przekazali uczestnikom pozdrowienia od w豉dz Krakowa, 篡cz帷 udanej imprezy.
Tegoroczny Przegl康 rozpocz掖 Zesp馧 „Wrzos” z Centrum Kultury w Niepo這micach, kt鏎y obchodzi w tym roku 70 rocznic koncertowania. Zesp馧 pod kierunkiem Marii Baran i pod opiek Macieja Ziobro wykona piosenki „Ach jak przyjemnie”, „Na pierwszy znak”, „Brunetki, blondynki”. Ch鏎 retro Domu Kultury Krak闚-Rybitwy z opiekunem Ma貪orzat Lesiewicz za酥iewa „W sin dal”, „Cyt, cyt”, „Rodzina”. Zabierzanie z Domu Kultury Zabierz闚 Boche雟ki zagrali i za酥iewali „Na 鈔odku pola”, „Ciesz si 篡ciem, „Sk豉danka melodii ludowych” (kierownik – Henryk Osika, Jan G瑿ala – akordeon). „J璠rusie” z Ko豉 nr 20 PZERiI Klubu „J璠ru” O鈔odka Kultury Krak闚 Nowa Huta: „S這neczna Grecja”, „Nimfa z czarnego stawu”, „Niebieskie oczy” (kierownicy – Tadeusz Boche雟ki, Henryk S這wiak). Ch鏎 „Aster” z Ko豉 nr 25 PZERiI z Klubu 303 OKKNH: „Cyganeria”, „Zabra豉 serce moje”, „Rola senior闚” – do tekstu Ryszarda Wiszniewskiego (kierownik ch鏎u – Zofia Wojtyszyn, akordeon - Kazimierz Wro雟ki). „Echo” z Ko豉 nr 2 PZERiI: „Gdybym mia gitar”, „Graj pi瘯ny cyganie”, „Wr騜ka czarodziejka” (kierownik – Stanis豉wa D帳kowska, akordeon – Roman G鏎a). Zesp馧 酥iewaczy m瘰ki „Nied德iedzoki” z D瑿i雟kiego Centrum Kultury w D瑿nie: „Mam konisia”, „Ciemna noc”, „And瞠lina”, „Zn闚 mija dzie” (kierownik – Stanis豉w Dudek, akordeon – Pawe Ga寮zi雟ki, saksofony – Jan Jedynak, Stanis豉w Dudek). Pogodna Jesie z Ko豉 nr 5 PZERiI z Chrzanowa: „Jesienny walczyk”, „Przekwit造 bzy”, „Ballada o koralach” z tekstami Marii G鏎ak (kierownik – Maria G鏎ak, tenor – Jan Sta鎍zyk, akordeon – Zygfryd Kozubek). Serenada z Centrum Kultury i Promocji w Baran闚ce: „Siedem czerwonych r騜”, „Powiedz mi moja male鎥a”, „Sz豉 dziewczyna”, „Nie mnie koniku” (kierownik – Helena Chocho貫k, akordeon – Ludwik Zdyba). Z這ta Jesie z Klubu „Wersalik” OKKNH: „W這skie niebo”, „Gitary d德i瘯i”, „By co zosta這 z tych dni” (kierownik – Janina Buda, akompaniament – Marian Soja i Mieczys豉w Szwajca). Ambaras z Ko豉 nr 5 PZERiI z Klubu „Karino” OKKNH: „Maszeruj strzelcy”, „Rozszumia造 si wierzby p豉cz帷e”, „Dzi do Ciebie przyj嗆 nie mog” (kierownik – Ludwika Finda). Zawilec z Ko豉 nr 24 PZERiI Klubu „Zgody” OKKNH wystawi przedstawienie „W przychodni rejonowej” do tekstu Heleny Ratajewskiej (prowadz帷e – Helena Ratajewska i Helena Satora, akordeon – Kazimierz Wro雟ki). Ko軼ielanki z Ko豉 nr 11 PZERiI Klubu „Pod Kasztanami” OKKNH: „Polskie kwiaty”, „Winobranie”, „Kwiat mi這軼i” (kierownik – El瘺ieta Budze, akompaniament – Stanis豉w Gawe). Kabaret 18-tka z Ko豉 nr 18 PZERiI z O鈔odka Kultury im. C.K. Norwida przedstawi program satyryczny „Nasze spojrzenie na rzeczywisto嗆” do tekstu Bogumi造 Jakus (kierownik – Bogumi豉 Jakus, akompaniator – Leszek Kr鏊). Wola雟ka Muza z Domu Kultury w Woli Zabierzowskiej: „S這neczko na zachodzie”, „Jest 軼ie篡na jest”, „Bednarz” (kierownictwo i akordeon – Aleksander Ostrowski). Wr騜enianki z Ko豉 nr 10 PZERiI z os. Wr騜enice: „W zielonym gaju”, „Dzi do Ciebie przyj嗆 nie mog”, „Jakie 篡cie jest pi瘯ne” (kierownik – Janina Kaczor, akordeon – Marek Banowski). Nutki z Ko豉 nr 3 PZERiI Klubu „Herkules” OKKNH: „We速awa”, „Zielony mosteczek”, „Samotny le郾y kwiat” (kierownik – Teresa W堯czkowska). Krzes豉wianki z Ko豉 nr 6 Klubu „Krzes豉wice” OKKNH: „C鏎eczko moja”, „Do P這cka”, „Hej g鏎alu” (kierownik – Jadwiga Krzeczek, akordeon – Janusz Walczak, klarnet – Jan Podobi雟ki, gitara – Marek Zimmer). Wrzos 畝rki ze Stowarzyszenia „Przyja潯” w 畝rkach: „Muzyk nocy”, „Serca dwa”, „Siedem czerwonych r騜” (kierownik – Stanis豉w Lelito, akordeon – Krzysztof Dubisz). Mini kabarecik Trzydziestka z Ko豉 nr 30 PZERiI w Raciborowicach: „Dawne czasy” (kierownik – Wiktoria My郵iwiec). Uczestnicy wydarzenia zostali uhonorowani okoliczno軼iowymi dyplomami i nagrodami.
(mp)


fot. autor
NCK – zmienia si dla Was!
Podczas wakacji w Nowohuckim Centrum Kultury przeprowadzono remont, kt鏎ego has這 brzmia這 „Zmieniamy si dla Was”. O tym co zosta這 zmienione i ile te zmiany kosztowa造 oraz o planach na kolejne lata rozmawiamy ze Zbigniewem Grzybem, dyrektorem NCK.

+ We wrze郾iu zako鎍zy si kolejny remont budynku NCK. Jakie prace zosta造 wykonane tym razem?

- ZBIGNIEW GRZYB: Tu przed rozpocz璚iem nowego sezonu, przed Kombinatem Kultury 2017, zako鎍zy造 si prace zwi您ane z termomodernizacj budynku oraz popraw efektywno嗆 energetycznej. Przek豉daj帷 to na bardziej zrozumia造 j瞛yk wymienili鄉y o鈍ietlenie we wszystkich salach i korytarzach NCK. Stare, zu篡te i energoch這nne lampy zast徙i造 nowoczesne panele LED, w kt鏎ych w zale積o軼i od potrzeb mo積a regulowa nat篹enie 鈍iat豉. Przez to w salach i korytarzach zrobi這 si du穎 widniej i przyjemniej. Dodatkowo wyremontowanych zosta這 kilka pomieszcze dydaktycznych, biurowych oraz w瞛造 sanitarne przy sali teatralnej.
+ Remont musia by kosztowny. Jak uda這 si pozyska 鈔odki, dzi瘯i kt鏎ym odnowiono wn皻rza Centrum?
- Remont ten zosta wykonany w ramach programu Zintegrowane Inwestycje Terytorialne i sfinansowany ze 鈔odk闚 unijnych rozdysponowanych przez Urz康 Marsza趾owski Wojew鏚ztwa Ma這polskiego. Niezb璠ny wk豉d w豉sny zapewni Urz康 Miasta Krakowa, a ca這嗆 inwestycji przeprowadzi Wydzia Inwestycji Miasta Krakowa. ㄠczne nak豉dy to niemal 5 mln z. Pozosta貫 remonty zosta造 sfinansowane z dotacji inwestycyjnej przyznanej przez UMK, by to ponad 1 mln z.
+ W zwi您ku z pracami renowacyjnymi NCK musia這 zrezygnowa z tradycyjnej akcji „Lato w mie軼ie”. Wszyscy zainteresowani wakacyjnymi zaj璚iami musieli by zawiedzeni.
- Od 12 czerwca korzystanie z NCK by這 rzeczywi軼ie mocno ograniczone, ale mam nadziej, 瞠 wszyscy, kt鏎zy od wrze郾ia przychodz do Centrum z pewno軼i widz, 瞠 by這 warto. To by這 bardzo du瞠 wyzwanie - tak skoordynowa prace, aby w okresie nieca造ch trzech miesi璚y przeprowadzi remont na tak du膨 skal. Mimo to uda這 nam si przeprowadzi seri bardzo udanych koncert闚 na scenie plenerowej Na letnie zaj璚ia zapraszamy w przysz造m roku.
+ Odnowione wn皻rza s nie tylko bardziej funkcjonalne i estetyczne. Zadbano r闚nie o wi瘯sze bezpiecze雟two przebywaj帷ych w budynku os鏏.
- Wprowadzili鄉y kilka system闚, z kt鏎ych mam nadziej nie b璠ziemy musieli korzysta: nowoczesne czujniki po瘸rowe, system o鈍ietlenia awaryjnego, dzia豉j帷y przy odci璚iu zasilania oraz kilka nowoczesnych hydrant闚. Stare, metalowe sufity zosta造 zast徙ione estetycznymi sufitami z materia堯w niepalnych. Obecnie trwaj jeszcze prace nad wydzieleniem klatek schodowych oraz oddymianiem budynku. Poprawione zosta這 tak瞠 oznakowanie dr鏬 ewakuacyjnych.
+ Fasada i otoczenie Centrum te z ka盥ym rokiem si zmienia. Przy okazji tegorocznego remontu r闚nie o tej kwestii nie zapomniano.
- Tak, ale s to na razie tylko kosmetyczne zmiany. Mozaika wenecka „Mezzoforte” Maurycego Gomulickiego to tylko element o篡wienia terenu przy wschodniej elewacji NCK. Na to zadanie uda這 nam si pozyska dofinansowanie Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego. W tym roku zago軼i造 tam food trucki, tworz帷 unikaln w Nowej Hucie stref oryginalnego jedzenia, kt鏎 nazwali鄉y „Huciak”.
+ „Zmieniamy si dla was” – jak rozumiem, to has這 dalej b璠zie obowi您ywa. W takim razie jakich zmian nale篡 si spodziewa w najbli窺zej i tej nieco dalszej przysz這軼i?
- W roku 2019 chcemy gruntownie zmodernizowa ca陰 przestrze wok馧 budynku. Zostali鄉y wpisani przez Prezydenta Krakowa na list projekt闚 rewitalizacyjnych. Zak豉da on w og鏊nych za這瞠niach remont nawierzchni chodnik闚, dr鏬, o鈍ietlenia, zieleni, wystawy plenerowej i ma貫j architektury. Je郵i wszystko si powiedzie, mieszka鎍y Nowej Huty w miejsce zdegradowanej i zniszczonej przestrzeni otrzymaj funkcjonaln, estetyczn i bezpieczn stref wypoczynku oraz aktywno軼i kulturalnej. Dodatkowo w przysz造m roku chcemy gruntownie zmodernizowa sal teatraln. Mam nadziej, 瞠 po tym remoncie b璠zie to jedna z najnowocze郾iejszych tego typu sal widowiskowych w Krakowie. Pragniemy stworzy z NCK najlepsze centrum kultury w Polsce. S康z帷 po opiniach, kt鏎e do nas docieraj jeste鄉y na dobrej drodze.
+ Dzi瘯uj za rozmow.
(a)


Nowa Huta 2.0 – podsumowanie projektu
Z ko鎍em pa寮ziernika zako鎍zy豉 si realizacja projektu edukacji kulturowej Nowa Huta 2.0, kt鏎y w Krakowie organizowali animatorzy i nauczyciele z O鈔odka Kultury im. C. K. Norwida, Szko造 Podstawowej nr 92 im. Bohater闚 Westerplatte i Publicznej Szko造 Podstawowej Si鏀tr Salezjanek im. b. Laury Vicuna. W ramach przedsi瞝zi璚ia 30 uczni闚 klas 4-6 dw鏂h nowohuckich szk馧 podstawowych rozwija這 swoje pasje, poznaj帷 przy tym cz窷 Krakowa, w kt鏎ej mieszkaj i ucz si.
Dwa pierwsze spotkania w ramach projektu mia造 charakter integracyjny. W ich trakcie przeprowadzono r闚nie diagnoz zainteresowa i oczekiwa dzieci. Nast瘼nie przygotowano propozycje sze軼iu zaj耩, 陰cz帷ych rozwijanie pasji uczestnik闚 z poznawaniem Nowej Huty. Drog g這sowania przy pomocy fasolek dzieci wybra造 cztery z nich do realizacji.
W kolejne soboty pa寮ziernika odbywa造 si warsztaty. Najpierw odby造 si zaj璚ia terenowe na ㄠkach Nowohuckich. Dzieci poznawa造 cenny przyrodniczo obszar pracuj帷 na indywidualnych kartach pracy. Ch皻ni mogli wzi望 udzia w wycieczce na rowerach. Uczestnikom dopisa這 szcz窷cie i uda這 im si nawet zaobserwowa 瞠ruj帷 sow pustu趾! W kolejn sobot odby造 si warsztaty filmowe w Kinie Studyjnym Sfinks, podczas kt鏎ych dzieci poznawa造 tajniki charakteryzacji i ud德i瘯owienia. W efekcie powsta kr鏒ki film przygotowany przez m這dych filmowc闚 przy wsparciu prowadz帷ych zaj璚ia. Podczas trzeciego pa寮ziernikowego spotkania uczestnicy projektu wzi瘭i udzia w warsztatach fotograficznych w schronach Centrum Administracyjnego Kombinatu. Dzieci dowiedzia造 si jak wykonywa ciekawe i dobre technicznie zdj璚ia, a przy okazji zwiedzi造 fascynuj帷e nowohuckie podziemia. Projekt zako鎍zy豉 edukacyjna gra terenowa i spotkanie fina這we, kt鏎e odby造 si 28 pa寮ziernika 2017 r. Gr „Nowohucki sen” w plenerze i wn皻rzach O鈔odka Kultury im. C. K. Norwida poprowadzili do鈍iadczeni harcerze. Na zako鎍zenie odby這 si 鈍i皻owanie ze wsp鏊nym posi趾iem, a nawet tortem! Nie zabrak這 tak瞠 ogl康ania zdj耩, powsta貫go filmu oraz podsumowa.
Dzi瘯i wsp馧pracy animator闚 i nauczycieli uda這 si zrealizowa ciekawy projekt, kt鏎y po陰czy rozwijanie pasji uczestnik闚 z poznawaniem „ma貫j ojczyzny”, bazuj帷 na diagnozie potrzeb i zainteresowa dzieci. Zdobyte do鈍iadczenia pozwol na realizacj w przysz這軼i kolejnych edycji przedsi瞝zi璚ia skierowanego do uczni闚 nowohuckich szk馧 podstawowych. Projekt Nowa Huta 2.0 by cz窷ci programu SYNAPSY 2017 – program rozwoju edukacji kulturowej w Ma這polsce, realizowanego przez Ma這polski Instytut Kultury w Krakowie w ramach prowadzonego i dofinansowanego przez Narodowe Centrum Kultury programu Bardzo M這da Kultura 2016-2018.
(f)

Pleszowski kap豉n z epoki kamienia
Badania archeologiczne dostarczaj wielu artefakt闚, dotycz帷ych 篡cia i wierze naszych przodk闚. Niejednokrotnie zadziwiaj one nawet samych odkrywc闚. Tak zdarzy這 si w豉郾ie w Pleszowie w latach siedemdziesi徠ych XX wieku.
Nowohucki Oddzia Muzeum Archeologicznego w Krakowie badania wykopaliskowe w Pleszowie prowadzi od pierwszej po這wy lat pi耩dziesi徠ych. W roku 1976 by to dwudziesty czwarty sezon bada w tym miejscu. Wykopy, zlokalizowane na skraju terasy nadzalewowej, przez wiele lat dostarcza造 ca造 ogrom materia堯w zabytkowych z r騜nych epok. Odkopano mi璠zy innymi 郵ady po pradawnych osadach, groby ludzi tam zamieszkuj帷ych. Gdy wi璚 natrafiono na kolejne poch闚ki z okresu neolitu (m這dszej epoki kamienia), nie wywo豉這 to zaskoczenia w鈔鏚 badaczy. Jednak jeden z nich wydawa si by inny od pozosta造ch. Gr鏏 ten, wraz z wyposa瞠niem oznaczono jako obiekt 1325. Na podstawie odkopanego w nim wyposa瞠nia wydatowano go na okres neolitu (ok. 5500-2400 p.n.e.) a dok豉dnie jako nale膨cego do tzw. kultury lendzielskiej. Wykonano odpowiedni dokumentacj, a ko軼i zabrano do dalszych bada gabinetowych. Jak wygl康a ten poch闚ek? Szkielet zosta odkryty na g喚boko軼i 155 cm, pod powierzchni ziemi, w jamie grobowej o wymiarach 140x70 cm. Zmar造 le瘸 w pozycji skurczonej, na lewy boku. Obie d這nie mia u這穎ne w okolicach brody. G這wa spoczywa豉 na odwr鏂onej glinianej misie na pustej n騜ce. Lewa d這 oparta by豉 na podobnym naczyniu. Na wysoko軼i pasa po這穎no lub zmar造 mia przytroczon amfork. Obok niej znajdowa這 si czworoboczne naczynie o utr帷onych n騜kach, nazywane przez badaczy dziej闚 „o速arzykiem” oraz wi鏎 krzemienny (p馧produkt do wyrobu narz璠zia). Przy kolanach po這穎no siekierk kamienn i narz璠zie krzemienne (tzw. drapacz) bez 郵ad闚 u篡tkowania. Sensacyjnego odkrycia dokonano jednak pod mikroskopem. Okaza這 si, 瞠 na misach na pustej n騜ce znaleziono 郵ady ochry, czyli zwietrzeliny skalnej lub gleby z du膨 zawarto軼i 瞠laza. Ma ona z regu造 barw od 鄴速ej do br您owej. Podgrzana natomiast do temperatury powy瞠j 200 蚓 nabiera barwy czerwonej z odcieniami. Podobny zwi您ek znaleziono na kamiennej siekierce. Wydaje si, 瞠 ca造 zmar造 m鏬 by posypany ochr. Zwyczaj taki praktykowany by od czas闚 cz這wieka neandertalskiego oraz w wielu kulturach neolitycznych (tak瞠 na ziemiach polskich). Przez niekt鏎ych badaczy jest rozumiany jako powr鏒 do 篡cia po 鄉ierci. Ochr niekiedy pokrywano cia豉 tancerzy podczas obrz璠闚, oraz malowano naczynia.
O速arzyki wykonane z gliny maj szerokie analogie kulturowe. Znajdowane s licznie na Ba趾anach, W璕rzech i S這wacji. Nie wszystkie maj kszta速 czworoboczny. Cz窷 z nich posiada jedynie trzy n騜ki. Nazwa „o速arzyki” przylgn窸a do nich na podstawie, podobnych pod wzgl璠em kszta速u i funkcji, znalezisk z Krety. Niekt鏎zy odkrywcy nazywaj je tak瞠 podstawkami pod jedzenie. Na terenie Bu貪arii okre郵ane s te jako lampki, a ich miskowate zag喚bienie to miejsce, w kt鏎ym pali豉 si jaka substancja (prawdopodobnie t逝szcz). W Pleszowie znaleziono wiele fragment闚 takich przedmiot闚. By造 w鈔鏚 nich zar闚no n騜ki jak i fragmenty miskowatej g鏎y. Ludno嗆, kt鏎ej przedstawicielem by m篹czyzna z grobu 1325, w swoim inwentarzu, odkrytym na pobliskiej osadzie, posiada豉 tak瞠 liczne figurki ludzkie (os鏏 doros造ch) wykonane z gliny (zachowane we fragmentach). Prawdopodobnie m鏬 istnie w闚czas jaki kult, kt鏎ego w cz窷ci duchowej nie poznamy nigdy, a po kt鏎ym pozosta造 materialne znaki w postaci przedmiot闚 grobowych obsypanych ochr i po豉mane figurki.
Odkryty w Pleszowie gr鏏 z „o速arzykiem” jest tak wa積y dla poznania wierze naszych poprzednik闚. Spoczywa w nim m鏬 kap豉n nieznanej religii, kt鏎emu w podr騜 w za鈍iaty dano bogate wyposa瞠nie z這穎ne z przedmiot闚 codziennego u篡tku oraz obiektu s逝膨cego celom kultowym.
Janusz Bober


Pleszowskie o速arzyki.
Fot. autor
O w這s od tragedii
Silne podmuchy wiatru, z jakimi mieli鄉y do czynienia na prze這mie ostatniego tygodnia da si we znaki r闚nie mieszka鎍om Nowej Huty. W niedziel 29 pa寮ziernika, kilkana軼ie minut po godzinie 11.00 mieszka鎍y bloku nr 31 przy ul. Bulwarowej us造szeli g這郾y trzask. Na jezdni przewr鏂i這 si du瞠 drzewo. Jeden z mieszka鎍闚, kt鏎y ca貫 zdarzenie widzia z okna swojego mieszkania powiedzia nam, 瞠 by這 o w這s od tragedii. - Gdy drzewo si przewraca這 akurat w jego kierunku jecha這 cinquecento. Kierowca zatrzyma si mo瞠 metr przed upadaj帷ym pniem. Gdyby drzewo spad這 na samoch鏚, zosta豉by z niego miazga – opowiada. O szcz窷ciu mo瞠 m闚i tak瞠 kierowca vana, kt鏎y przejecha feralne miejsce kilka sekund wcze郾iej, zanim na ulic przewr鏂i這 si drzewo.
(f)

Awangardowy 郵ad po lotnisku
Hangar samolotowy w Czy篡nach ma prawie 90 lat. Jego powierzchnia wynosi oko這 2 tys. m kw. W tym olbrzymim jednonawowym powietrze mie軼i豉 si kiedy zajezdnia autobusowa. Teraz hangar jest w u篡tkowaniu Muzeum In篡nierii Miejskiej.
Budynek, cho trudno go tak nazwa, bo to przyk豉d nowoczesnej konstrukcji stalowej, powsta w 1931 roku, w cywilnej cz窷ci lotniska Rakowice-Czy篡ny. Lotnisko liczy這 ju prawie 20 lat. Za這篡造 je w 1912 roku austro-wegierskie w豉dze wojskowe. Planowano 12, ale wybudowano tylko 7 hangar闚. Pierwszy hangar mia konstrukcj 瞠lbetow, nowoczesn lecz drog, k這potliw w wykonawstwie. Kolejne hangary - mia造 ju konstrukcj stalow – o dachach podwieszonych do zewn皻rznych 逝k闚 no郾ych. Montowano je na ziemi i podnoszono za pomoc specjalnych wci庵arek. Pomys這dawc by in篡nier Bronis豉w Kowalski z G鏎no郵御kiego Towarzystwa Przemys這wego. Natomiast kierownikiem budowy krakowskiego lotniska by prof. In篡nier Izydor Stella- Sawicki. Pod koniec lat 20-tych XX wieku by造 to najwi瘯sze hangary samolotowe na 鈍iecie. Podczas II wojny 鈍iatowej lotnisko w Rakowicach by這 zaj皻e przez Niemc闚. Ocala造 dwa hangary, a samo lotnisko w Czy篡nach zosta這 zamkni皻e w 1963 roku. Hangar przez niemal 30 lat by u篡wany przez Miejskie Przedsi瑿iorstwo Komunikacji. W tym czasie dobudowano kilka przybud闚ek, kt鏎e teraz trzeba rozburzy.
W zesz造m roku uda這 si wyremontowa dziurawy dach hangaru, a teraz trwa odnawianie wr鏒. Wrota hangaru zosta造 zdemontowane i maj by odtworzone pod nadzorem Konserwatora. Remont powinien zako鎍zy si do grudnia.
Hangar ma warto嗆 historyczn, poniewa dokumentuje rozw鎩 nie tylko architektury technicznej, ale i rozw鎩 lotnictwa. W Czy篡nach – na i w obr瑿ie starego lotniska pozosta這 jeszcze kilka miejsc i obiekt闚 kt鏎e mog造by stworzy 軼ie磬 turystyczn zabytk闚 techniki. Ma tu swoj siedzib Muzeum Lotnictwa Polskiego, z okaza陰 kolekcj samolot闚. Oddzia貫m Muzeum In篡nierii Miejskiej jest znajduj帷y si w Parku Lotnik闚 Polskich - Ogr鏚 Do鈍iadcze. No i ten odnawiany w豉郾ie hangar.
Ca趾owity remont hangaru lotniczego, potrwa jednak jeszcze kilka lat. Muzeum In篡nierii Miejskiej przygotowuje projekt, kt鏎y okre郵i spos鏏 zagospodarowania hangaru oraz oszacuje zwi您ane z tym koszty. Jedn z propozycji jest udost瘼nienie zabytkowego hangaru w Czy篡nach na ekspozycj starych pojazd闚 u篡wanych przez ratownik闚, milicjant闚 i wojskowych.
(l)


Hangar w Czy篡nach – z wyremontowanym dachem, ale na razie bez wr鏒
Po stu latach
Prace remontowe Cmentarza wojennego nr 390 – Mogi豉 poprzedzi造 badania archeologiczne. Wykopaliska potwierdzi造 przypuszczenia, 瞠 cmentarz mia inny obrys oraz nieco kr鏒sze i szersze pola grobowe. Archeolog odkry jego granice, co zosta這 zaznaczone na p馧nocnej stronie kolorem klinkieru w obecnie istniej帷ej nawierzchni. Przywr鏂ono oryginalne rozmiary p鏊 grobowych w ich pierwotnej lokalizacji. W 1917 roku cmentarz wojskowy znajdowa si oko這 30 cm poni瞠j dzisiejszej posadzki. Wsp馧czesna nawierzchnia cmentarza wojennego 陰czy istniej帷e brukowane 軼ie磬i. W gabionie pod tablic informacyjn znajduje si cz窷 oryginalnych kamieni z wapienia 逝panego, kt鏎e wyznacza造 pola grobowe.
Teren cmentarza wojennego by zasypany warstw ziemi dochodz帷 w niekt鏎ych miejscach do grubo軼i 70 cm. Obni瞠nie poziomu cmentarza pozwoli這 zakonserwowa 軼ian pomnikow, kt鏎a ma oko這 sto lat. W jej centrum znajduje si krzy wykonany
z tynku roma雟kiego, kt鏎y pozosta oryginalny, ze wzgl璠u na dobry stan zachowania, ale widoczne s na nim 郵ady patyny. Na pozosta造ch cz窷ciach 軼iany za這穎ne zosta造 nowe renowacyjne tynki z zastosowaniem kruszyw wyst瘼uj帷ych w tynku roma雟kim, kt鏎y pierwotnie pokrywa zabytkow 軼ian. Warto zwr鏂i uwag na faktur nowych tynk闚 groszkowanie, drapanie, kt鏎e s zamkni皻e na kraw璠ziach szlakiem krakowskim. 圭ian wie鎍zy daszek z dach闚ki karpi闚ki oraz podpieraj帷e go drewniane, rze嬌ione konsole odtworzone zgodnie z historycznymi, zniszczonymi elementami. Odtworzone zosta造 s逝pki ogrodzeniowe oraz czapki porucznika armii austrow璕ierskiej spoczywaj帷e na wie鎍ach d瑿owych przeplatanych ga喚ziami lauru. Rze嬌y te zosta造 wykonane w technice betonu architektonicznego z zastosowaniem kruszyw i faktur, kt鏎e wyst瘼owa造 pierwotnie
na ogrodzeniu cmentarza.
Po鈍i璚enie tego fragmentu cmentarza parafialnego przewiduje si
1 listopada 2017 r. Ca這嗆 koszt闚 zwi您anych z pracami renowacyjnymi pokry這 Opactwo Cysters闚 w Mogile oraz parafia 鈍. Bart這mieja w Mogile.
o. Wincenty Zakrzewski OCist


III DZIE PATRIOTY
W kontrze. Solidarno嗆 Ma這polska w stanie wojennym
Muzeum PRL-u w Krakowie, Stowarzyszenie Sie Solidarno軼i i Fundacja Centrum Dokumentacji Czynu Niepodleg這軼iowego zapraszaj na wystaw: „W kontrze. Solidarno嗆 Ma這polska w stanie wojennym”, kt鏎 mo積a b璠zie ogl康a do 31 marca 2018 r. w siedzibie muzeum (os. Centrum E1).
W nocy z 12 na 13 grudnia 1981 r. w豉dze komunistyczne wprowadzi造 na terenie PRL stan wojenny. W豉dz przej窸a Wojskowa Rada Ocalenia Narodowego z genera貫m Wojciechem Jaruzelskim na czele. W鈔鏚 wprowadzonych przez wojskowy re磨m zarz康ze i restrykcji znalaz造 si m.in.: internowanie dzia豉czy NSZZ „Solidarno嗆” i innych niezale積ych organizacji (w sumie ok. 10 tys. os鏏); zawieszenie dzia豉lno軼i zwi您k闚 zawodowych i stowarzysze (w kolejnym etapie nast瘼owa豉 ich delegalizacja); zawieszone zosta這 prawo pracownik闚 do wszelkich akcji protestacyjnych i strajk闚 a cz窷 zak豉d闚 pracy zosta豉 zmilitaryzowana; zosta豉 zakazana organizacja demonstracji, manifestacji oraz publicznych zgromadze; wprowadzono godzin milicyjn; ograniczono swobod przemieszczania si; czasowo zosta豉 przerwana 陰czno嗆 telefoniczna; zakazano druku, publikowania i kolporta簑 publikacji i informacji poza zasi璕iem cenzury.
Protesty przeciwko temu zamachowi stanu wybuch造 w wielu zak豉dach pracy w ca貫j Polsce, jednak by造 one szybko i brutalnie pacyfikowane przez si造 wojska i milicji. W wyniku jednej z takich pacyfikacji 16 grudnia 1981 r. w kopalni „Wujek” w Katowicach zgin窸o dziewi璚iu g鏎nik闚 zamordowanych w wyniku postrza逝 ostr amunicj przez funkcjonariuszy plutonu specjalnego ZOMO.
Tak瞠 w Ma這polsce dosz這 do strajk闚. Najwi瘯szy z nich mia miejsce w Hucie im. Lenina i zosta brutalnie spacyfikowany w nocy z 15 na 16 grudnia 1981 r. S逝瘺a Bezpiecze雟twa dokona豉 w闚czas kolejnych zatrzyma. Przyw鏚cy strajku, kt鏎ym uda這 si unikn望 aresztowania, zgodnie z podj皻ymi decyzjami Regionalnego Komitetu Strajkowego stoj帷ego na czele strajku w HiL, musieli si ukrywa. W celu ich uj璚ia wystosowano listy go鎍ze, a S逝瘺a Bezpiecze雟twa powo豉豉 specjaln grup operacyjn o kryptonimie „Czo堯wka”. Ca造 aparat pa雟twa wraz z tajnymi wsp馧pracownikami SB 軼iga ich w闚czas niczym wyj皻ych spod prawa banit闚, kt鏎zy zamiast o kontynuowaniu dzia豉lno軼i zwi您kowej (tym razem ju w podziemiu) musieli w pierwszej kolejno軼i my郵e o poszukiwaniu bezpiecznego miejsca noclegu i przestrzeganiu zasad konspiracji.
Jednak spo貫cze雟two nie ugi窸o si pod przemoc komunistycznej w豉dzy. NSZZ „Solidarno嗆” nie przesta istnie. W ci庵u kilku miesi璚y w konspiracji zosta造 odbudowane struktury zwi您ku przez dzia豉czy z dotychczasowego zaplecza, tzw. drugiego garnituru. Przy wsp馧pracy z Ko軼io貫m Katolickim organizowali oni pomoc dla prze郵adowanych, ukrywaj帷ych si i dla ich rodzin. Na obszarze, kt鏎y obejmowa region Ma這polski NSZZ „Solidarno嗆”, powsta豉 jedna z wi瘯szych i dynamiczniejszych struktur konspiracyjnych zwi您ku ze znakomicie rozwini皻 sieci wydawnicz i kolportersk. Opracowana w鈔鏚 dzia豉czy NSZZ „Solidarno嗆” Huty im. Lenina (przy wsparciu ks. W豉dys豉wa Palmowskiego) struktura tajnej komisji zak豉dowej sta豉 si wzorem budowania i funkcjonowania takiej jednostki w innych regionach kraju. Nowa Huta sta豉 si te wkr鏒ce miejscem manifestacji antykomunistycznych i zaci皻ych walk z pr鏏uj帷ymi pacyfikowa demonstrant闚 oddzia豉mi ZOMO.
Wystawa w Muzeum PRL-u opowiada o wydarzeniach, jakie mia造 miejsce na terenie obejmuj帷ym region Ma這polska NSZZ „Solidarno嗆” po wprowadzeniu stanu wojennego oraz osobach, kt鏎e podj窸y si odbudowania w konspiracji struktur zak豉dowych i regionalnych Zwi您ku. Ma這polska, a w szczeg鏊no軼i najm這dsza dzielnica Krakowa – Nowa Huta – okre郵ana cz瘰to mianem „bastionu Solidarno軼i”, by豉 bardzo istotn cz窷ci podziemnych struktur NSZZ „Solidarno嗆”, a przewodnicz帷y regionalnej struktury Regionalnej Komisji Wykonawczej – W豉dys豉w Hardek – wchodzi w sk豉d w豉dz krajowych Tymczasowej Komisji Koordynacyjnej.



Wystawa jest te pr鏏 zmierzenia si ze stereotypowym sposobem widzenia Nowej Huty, kt鏎a cz瘰to postrzegana jest jako „skansen komunizmu”, miejsce budowane na przek鏎 konserwatywnym mieszka鎍om Krakowa. Faktem jest, i decyzja o budowie Nowej Huty – „miast bez Boga”, podj皻a zosta豉 przez w豉dze komunistyczne i podbudowana by豉 okre郵on ideologi. Jednak mieszka鎍y Nowej Huty przeciwstawili si w豉dzy ju w kwietniu 1960 r. walcz帷 o swobod kultu religijnego i miejsce do budowy ko軼io豉. Walka o „Solidarno嗆” po wprowadzeniu stanu wojennego by豉 kolejnym etapem tej batalii, w kt鏎ej nowohucianie zawzi璚ie przeciwstawili si komunistycznym w豉dzom i totalitarnemu systemowi.
Opowie嗆 zosta豉 podzielona na cztery cz窷ci: Represje, Formy oporu, Budowa struktur i Ofiary. Pokazano na niej zar闚no zar闚no fotografie i dokumenty, jak i b璠帷e rodzajem artystycznego komentarza grafiki Leszka Sobockiego ze zbior闚 Muzeum PRL-u, a tak瞠 pami徠ki. Odtworzono zosta豉 m.in. podziemna drukarnia.
(f)
* * *
„W kontrze. Solidarno嗆 Ma這polska w stanie wojennym”
Kurator: Andrzej Malik
Muzeum PRL-u, os. Centrum E 1, 31-934 Krak闚
Wystawa czynna od 17 pa寮ziernika 2017 r. do 31 marca 2018 r.


Strona 1 z 140 1 2 3 4 > >>
 
Ten serwis u篡wa cookies i podobnych technologii (brak zmiany ustawienia przegl康arki oznacza zgod na to)




Prezentowane na stronie internetowej informacje stanowi tylko cz窷 materia堯w, kt鏎e w ca這軼i znale潭 mo積a w wersji drukowanej "G這su - Tygodnika Nowohuckiego".
Logowanie
Nazwa U篡tkownika

Has這



Nie jeste jeszcze naszym U篡tkownikiem?
Kilknij TUTAJ 瞠by si zarejestrowa.

Zapomniane has這?
Wy郵emy nowe, kliknij TUTAJ.
Reklama


Copyright by G這s - Tygodnik Nowohucki © 2005-2014