[2026.01.23] 163 lata temu
Dodane przez Administrator dnia 23/01/2026 15:32:40

---

163 lata temu, 22 stycznia 1863 roku w Królestwie Polskim wybuchło Powstanie Styczniowe (na Litwie rozpoczęło się trochę później - 1 lutego 1863). Przyczyn jego wybuchu było kilka – między innymi narastający ucisk carskich władz oraz coraz większe represje wobec uczestników patriotycznych manifestacji. Jednak bezpośrednim powodem była tzw. branka, czyli przymusowy pobór do carskiego wojska, który uderzał przede wszystkim w zaangażowaną patriotycznie młodzież. A trzeba pamiętać, że w latach 1793–1855 służba wojskowa w Imperium Rosyjskim trwała 25 lat, w roku 1855 skrócono ją do 15 lat.
W związku z decyzją o rozpoczęciu powstania, utworzono Tymczasowy Rząd Narodowy, który wybrał Ludwika Mierosławskiego na dyktatora. 22 stycznia 1863 roku TRN wydał manifest, w którym wzywał Polaków do walki z caratem. Symbolem powstańców było godło z Orłem, Pogonią i Archaniołem, czyli herby Polski, Litwy i Ukrainy. Walki trwały do jesieni 1864 roku. Najdłużej utrzymał się niewielki oddział księdza Stanisława Brzóski na Podlasiu. Za symboliczny koniec powstania uznaje się datę 5 sierpnia 1864 roku, gdy na stokach warszawskiej Cytadeli wraz ze współpracownikami stracony został Romuald Traugutt.
Z Małopolską w wyjątkowy sposób związani są dwaj powstańcy: Adam Chmielowski – Brat Albert oraz Rafał Kalinowski. Obaj stanowią wzór ludzi spełnionych. Obaj w swoim życiu kierowali się wielką miłością do Boga, Ojczyzny i do drugiego człowieka. Święci.
Jan L. Franczyk