Strona g堯wna Biuro og這sze Kontakty Forum dyskusyjne Konkursy Felietony Dzielnice22.01.2018 09:02
Nawigacja
Strona g堯wna
Nowohuckie Linki
Fotohistorie
Szukaj
Dzielnice
Zegar
W G這sie
 Felietony
 Miss Nowej Huty -
XX edycja

 Nowohucianie
 Humor
 Prawnik radzi
U篡tkownik闚 Online
Go軼i Online: 5
Brak U篡tkownik闚 Online

Zarejestrowanch Uzytkownik闚: 941
Nieaktywowany U篡tkownik: 327
Najnowszy U篡tkownik: MarekkShies
Ostatnie Artyku造
[2019.01.19] Zgoda n...
[2019.01.19] REKORDO...
[2018.01.19] Ryby wr...
[2018.01.19] Silna g...
[2018.01.19] Pomy郵n...
W徠ki na Forum
Najnowsze Tematy
Na sprzeda dzia趾a ...
CSGO4SKIN guide:Begu...
CSGO4SKIN provide a ...
Akcja poboru krwi
Stronger and larger ...
Najciekawsze Tematy
Akcja poboru krwi [20]
Trasa S7 [17]
Dart - zapraszamy [9]
w nowej hucie nie... [8]
Dzia趾i przy Bul... [7]
Mamut bezpowrotnie stracony?
Czytaj帷 pras, korzystaj帷 z internetu, ogl康aj帷 programy telewizyjne spotykamy si z problemem gin帷ych gatunk闚. Zagadnienie to dotyczy nieraz odleg造ch zak徠k闚 Ziemi i zwierz徠, kt鏎ych i tak nigdy nie widzieli鄉y. Czasami dotyka to ziem polskich i wtedy bardziej nas to interesuje. Przyczyny zaniku fauny mog by r騜ne, ale jedna jest najwa積iejsza, to dzia豉lno嗆 cz這wieka. Polowania i zmiany 鈔odowiska spowodowane cywilizacj skutecznie zmniejszy造 wielo嗆 gatunk闚 zwierz徠.
υwiectwo i choroby przyczyni造 si do wygini璚ia mi璠zy innymi tura na terenie Polski. Ostatnia jego przedstawicielka na Mazowszu pad豉 z przyczyn naturalnych w XVII wieku a w Prusach Ksi捫璚ych w XVIII wieku. Innym wymar造m ssakiem z nad Wis造 by mamut. Znikn掖 z naszych teren闚 prawdopodobnie oko這 13-12 tysi璚y lat temu. Co to by這 za zwierz i dlaczego wymar這?
Wed逝g encyklopedii PWN mamuty w這chate (Mammuthus primigenius) to „wymar造 gatunek z rodziny s這niowatych, z rz璠u tr帳owc闚”. 砰造 na obszarach od 字odkowej Europy, przez Syberi, po Ameryk P馧nocn. Mamuty nale瘸造 do ulubionej zwierzyny, na kt鏎 polowa cz這wiek w plejstocenie (cz窷 czwartorz璠u), nazywanego te epok lodowcow. W jaskiniach, mi璠zy innymi we Francji, na malowid豉ch pozostawionych na 軼ianach jaski, 闚czesny cz這wiek przedstawi liczne sceny polowa na zwierz皻a, w tym te mamuty. Te w這chate zwierz皻a by造 nieco wi瘯sze ni s這 indyjski, z wysoko軼i w k喚bie oko這 4 metr闚 i wag do 6 ton. Posiada造 ciosy, kt鏎ych d逝go嗆 si璕a豉 nawet 5 metr闚. 砰wi造 si g堯wnie r騜nymi gatunkami traw, a czasami te m這dymi p璠ami krzew闚 i drzew. Ro郵inno嗆 taka charakterystyczna jest dla obszar闚 nazywanych stepo-tundr (czyli prawie bezle郾ych). Ze wzgl璠u na swoj wielko嗆, mamut, podobnie jak dzisiaj s這, nie mia prawdopodobnie naturalnych wrog闚. G堯wnym jego przeciwnikiem by cz這wiek. Na mamuta polowano w celu zdobycia du瞠j ilo軼i po篡wienia. Dla grupy my郵iwych (wraz z rodzinami) taka g鏎a mi瘰a i t逝szczu by豉 niez陰 spi瘸rni. Wykorzystywano te ich skory i ko軼i. Ze sk鏎 wyrabiano dachy sza豉s闚 i okrycia, a z ko軼i narz璠zia i 軼iany domostw. Wiele interesuj帷ych danych dostarczy造 znaleziska z Syberii. S康zi si, 瞠 mamuty przetrwa造 na tamtym terenie o kilka tysi璚y lat d逝瞠j. W Syberyjskich zmarzlinach uda這 si odnale潭 niemal kompletne cia豉 tych zwierz徠. W ich 穎陰dkach odkryto niestrawiony, ostatni pokarm, przez co ich dieta jest tak dobrze znana. Bazuj帷 na tych szcz徠kach, pr鏏uje si sklonowa mamuta, kt鏎y mia豚y si urodzi ze s這nicy. Z Syberi wi捫 si te opowie軼i, etnicznej ludno軼i tam zamieszkuj帷ej, o jakoby maj帷ych zdarza si spotkaniach z w這chatymi s這niami.
Mamuty w這chate wygin窸y zapewne w wyniku polowa urz康zanych przez cz這wieka. Innym czynnikiem mog豉 by zmiana klimatu (ocieplenie), do kt鏎ej nie zdo豉造 si dopasowa lub te jaka nieznana epidemia.
Z teren闚 nam bli窺zych, czyli Krakowa znamy liczne znaleziska ko軼i mamut闚. Najwi璚ej szkielet闚 odkryto na wzg鏎zu 安. Bronis豉wy. Doliczono si tam szcz徠k闚 kilkudziesi璚iu osobnik闚, w tym takich, ze 郵adami naci耩 wykonanych przez cz這wieka. W Nowej Hucie tak瞠 wyst瘼owa i wyst瘼uj takie znaleziska, ale na mniejsz skal. Ko軼i mamuta odkryto mi璠zy innymi podczas budowy walcowni – slabing i na terenie Bie鎍zyc. Pojedyncze ko軼i wyst瘼uj te w 篤irowiskach nad Wis陰.
Czy mamut zagin掖 ca趾owicie? Tego do ko鎍a nie wiadomo. Zawsze mo瞠 powsta grupa naukowc闚, kt鏎zy metodami genetycznymi mog odtworzy to du瞠 zwierz st徙aj帷e kiedy po europejskiej stepo-tundrze.
Janusz Bober


Fot. autor
Komentarze
Brak komentarzy.
Dodaj komentarz
Zaloguj si, 瞠by m鏂 dodawa komentarze.
Oceny
Dodawanie ocen dost瘼ne tylko dla zalogowanych U篡tkownik闚.

Prosz si zalogowa lub zarejestrowa, 瞠by m鏂 dodawa oceny.

Brak ocen.
 
Ten serwis u篡wa cookies i podobnych technologii (brak zmiany ustawienia przegl康arki oznacza zgod na to)




Prezentowane na stronie internetowej informacje stanowi tylko cz窷 materia堯w, kt鏎e w ca這軼i znale潭 mo積a w wersji drukowanej "G這su - Tygodnika Nowohuckiego".
Logowanie
Nazwa U篡tkownika

Has這



Nie jeste jeszcze naszym U篡tkownikiem?
Kilknij TUTAJ 瞠by si zarejestrowa.

Zapomniane has這?
Wy郵emy nowe, kliknij TUTAJ.
Reklama


Copyright by G這s - Tygodnik Nowohucki © 2005-2014